Law on amendments to the law on pension and disability insurance

U Zakonu o penzijskom i invalidskom osiguranju („Službeni list RCG“, br. 54/03, 39/04, 61/04, 79/04, 14/07 i 47/07 i „Službeni list CG“, br. 79/08, 14/10, 78/10, 34/11, 66/12, 38/13, 61/13, 60/14, 10/15, 44/15, 42/16 i 55/16) u članu 9 stav 3 poslije riječi „zakonom“ tačka se zamjenjuje zarezom i dodaju riječi: „odnosno zakonom kojim se uređuju doprinosi za obavezno socijalno osiguranje.“.

U članu 17 st. 1 i 2 mijenjaju se i glase:

„Osiguranik stiče pravo na starosnu penziju kad navrši 66 godina života (muškarac), odnosno 64 godine života (žena) i najmanje 15 godina staža osiguranja.

Osiguranik stiče pravo na starosnu penziju kad navrši 40 godina staža osiguranja i 61 godinu života”.

Poslije stava 3 dodaje se novi stav koji glasi:

„Pravo na starosnu penziju, u skladu sa stavom 3 ovog člana, može se ostvariti do 31. decembra 2021.godine.“

Član 17a mijenja se i glasi:

„Osiguranik stiče pravo na prijevremenu starosnu penziju kad navrši 63 godine života i najmanje 15 godina staža osiguranja”.

U članu 18, u uvodnoj rečenici stava 1, riječi: „stav 1“ zamjenjuju se riječima: „st. 1 i 2“.

U članu 27a riječi: „67 godina života“ zamjenjuju se riječima: „66 godina života (muškarac), odnosno 64 godine života (žena)“.

U članu 29 stav 5 riječi: „vrijednosti penzije za jedan lični bod“ zamjenjuju se riječju „penzije“.

U članu 37 stav 1 tačka 1 riječi: „penzijskog staža“ zamjenjuju se riječima: „staža osiguranja“.

U tački 2 riječi: „penzijski staž“ zamjenjuju se riječima: „staž osiguranja“.

U članu 39 stav 5 riječi: „u pogledu penzijskog staža“ zamjenjuju se riječima: „u pogledu staža osiguranja“.

U članu 42 stav 1 tačka 1 riječi: „ili najmanje deset godina penzijskog staža“ brišu se.

U stavu 2 riječi: „penzijskog staža“ zamjenjuju se riječima: „staža osiguranja“.

Poslije člana 43 dodaju se dva nova člana koji glase:

„Član 43a

Pod uslovima koji se primjenjuju za bračnog druga pravo na porodičnu penziju može ostvariti životni partner umrlog osiguranika, odnosno korisnika prava iz člana 42 ovog zakona, koji je zaključio životno partnerstvo sa osobom istog pola, u skladu sa zakonom kojim se uređuje životno partnerstvo osoba istog pola.

Pod uslovima koji se primjenjuju za lica iz člana 43 stav 1 tačka 2 ovog zakona pravo na porodičnu penziju može ostvariti dijete partnera iz stava 1 ovog člana kojeg je umrli osiguranik, odnosno korisnik prava izdržavao.“

Član 43b

Pod uslovima koji se primjenjuju za bračnog druga pravo na porodičnu penziju može ostvariti i vanbračni drug umrlog osiguranika, odnosno korisnika prava iz člana 42 ovog zakona, u skladu sa zakonom kojim se uređuju porodični odnosi:

- ako je vanbračna zajednica trajala najmanje tri posljednje godine prije smrti osiguranika, odnosno korisnika prava, ili

- ako je trajanje vanbračne zajednice od njenog zasnivanja do smrti osiguranika, odnosno korisnika prava bilo kraće od tri godine, a u toj vanbračnoj zajednici je rođeno zajedničko dijete.

Postojanje vanbračne zajednice utvrđuje se u vanparničnom sudskom postupku“.

U članu 46 stav 2 riječi: „24 godine života, ako pohađa fakultet“ zamjenjuju se riječima: „25 godina života ako studira“.

Stav 3 mijenja se i glasi:

„Studiranjem, u smislu stava 2 ovog člana, smatra se pohađanje osnovnih, odnosno master studija.“

Poslije stava 3 dodaju se dva nova stava koja glase:

„Ako dijete koje pohađa srednju školu navrši 19 godina života prije završetka nastavne godine, pravo na porodičnu penziju mu pripada do dana kada se, u toj kalendarskoj godini, računa trajanje nastavne godine, prema zakonu kojim se uređuje obrazovanje i vaspitanje.

Studentu čije studije traju preko pet godina, koji do dana kada je navršio 25 godina života nije završio studije, pravo na porodičnu penziju pripada do dana kada se u kalendarskoj godini u kojoj je navršio 25 godina života računa trajanje studijske godine prema zakonu kojim se uređuje visoko obrazovanje.“

Stav 6 mijenja se i glasi:

’’Dijete sa smetnjama u razvoju, u skladu sa propisima o vaspitanju i obrazovanju djece sa posebnim potrebama, stiče pravo na porodičnu penziju i ona mu pripada od prestanka zaposlenja, odnosno obavljanja samostalne djelatnosti.“

U stavu 7 riječi: ’’st. 2 i 3“ zamjenjuju se riječima: ’’stava 2“.

Dosadašnji st. 4, 5, 6 i 7 postaju st. 6, 7, 8 i 9.

U članu 47 poslije stava 2 dodaje se novi stav koji glasi:

’’Odredba stava 2 ovog člana primjenjuje se i ako pravo na porodičnu penziju imaju i vanbračni drug u skladu sa zakonom kojim se uređuju porodični odnosi, i životni partner u skladu sa zakonom kojim se uređuje životno partnerstvo osoba istog pola, ako je vanbračna zajednica prestala, odnosno životno partnerstvo raskinuto, a pravosnažnom presudom im je dosuđeno pravo na izdržavanje.“

U članu 50 stav 1 riječi: ’’od 25% prosječne mjesečne zarade u Crnoj Gori u prethodnoj godini“ zamjenjuju se riječima: ’’najniže penzije iz člana 29 st. 3 i 4 ovog zakona i ako je sa umrlim osiguranikom, odnosno korisnikom do njegove smrti imao isto prebivalište“.

Član 58 mijenja se i glasi:

’’Vrijednost penzije za jedan lični bod usklađuje se od 1. januara tekuće godine, na osnovu statističkih podataka, sa kretanjem potrošačkih cijena i prosječnih zarada zaposlenih na teritoriji Crne Gore u prethodnoj godini u odnosu na godinu koja joj prethodi, i to:

- u procentu koji predstavlja zbir 75% procenta rasta, odnosno pada potrošačkih cijena i 25% procenta rasta, odnosno pada zarada ako je stopa promjene indeksa potrošačkih cijena veća od stope promjene indeksa zarada, ili jednaka toj stopi;

- u procentu koji predstavlja zbir 25% procenta rasta, odnosno pada potrošačkih cijena i 75% procenta rasta, odnosno pada zarada ako je stopa promjene indeksa potrošačkih cijena manja od stope promjene indeksa zarada.

Usklađivanje penzije vrši se u roku i na način iz stava 1 ovog člana.

Izuzetno od st. 1 i 2 ovog člana, ako bi procent koji predstavlja zbir procenta rasta, odnosno pada potrošačkih cijena i procenta rasta, odnosno pada zarada iz stava 1 ovog člana doveo do negativnog usklađivanja, vrijednost penzije za jedan lični bod i penzije se ne usklađuju.

Opšti akt u usklađivanju penzija i vrijednosti penzije za jedan lični bod iz st. 1 i 2 ovog člana donosi Fond.“