Na osnovu člana 88 stav 6 i člana 94 stav 2 Zakona o zdravstvenoj zaštiti bilja ("Službeni list CG", broj 39/26), Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede donijelo je
Montenegro · Agriculture, Forestry and Water Management
Rulebook on plant passports
Član 1
Ovim pravilnikom propisuju se sadržaj i oblik biljnog pasoša i kriterijumi koje profesionalni subjekti treba da ispune radi ovlašćenja za izdavanje biljnih pasoša.
Član 2
(1) Biljni pasoši za premještanje unutar teritorije Crne Gore izdaju se u skladu sa jednim od obrazaca datih u dijelu A Priloga 1 ovog pravilnika.
(2) Biljni pasoši za unošenje u zaštićene zone i premještanje unutar njih izdaju se u skladu sa jednim od obrazaca datih u dijelu B Priloga 1 ovog pravilnika.
(3) Biljni pasoši za premještanje unutar teritorije Crne Gore, u kombinaciji sa sertifikacionom etiketom o kvalitetu sadnog i sjemenskog materijala, izdaju se u skladu sa jednim od obrazaca datih u dijelu C Priloga 1 ovog pravilnika.
(4) Biljni pasoši za unošenje u zaštićene zone i premještanje unutar njih, u kombinaciji sa sertifikacionom etiketom o kvalitetu sadnog i sjemenskog materijala, izdaju se u skladu sa jednim od obrazaca datih u dijelu D Priloga 1 ovog pravilnika.
(5) Kod sljedivosti kao propisani sastavni elemenat biljnog pasoša, ne zahtijeva se kada bilje za sadnju ispunjava sljedeće uslove:
a) pripremljeno je na način da je spremno za prodaju krajnjim korisnicima bez ikakve dodatne pripreme i ne postoji rizik vezan uz širenje karantinski štetnih organizama ili štetnih organizama za koje su propisane posebne mjere;
(b) ne pripada tipovima i vrstama bilja za sadnju navedenim u Prilogu 2 ovog pravilnika.
(6) Za pošiljku bilja, biljnih proizvoda i drugih objekata, koja se unosi iz zemalja članica Evropske unije, a prati je fitosanitarni sertifikat, za čije je premještanje propisano izdavanje biljnog pasoša, a unose se sa pričvršćenim biljnim pasošem izdatim u jednoj od zemalja članica Evropske unije, vrši se odgovarajući fitosanitarni pregled na mjestu unošenja, kojim se utvrđuje da ispunjava fitosanitarne uslove za uvoz, priznaje se biljni pasoš izdat u jednoj od zemalja članica Evropske unije.
Član 3
Elementi biljnog pasoša iz člana 88 Zakona o zdravstvenoj zaštiti bilja, raspoređuju se u pravougaonom ili kvadratnom obliku i čitljivi su bez upotrebe vidnih pomagala, omeđeni su graničnom linijom ili na drugi način jasno odvojeni od bilo kojeg drugog pisanog ili slikovnog sadržaja kako bi bili lako vidljivi i jasno se razlikovali.
Član 4
Da bi mogli dobiti ovlašćenje za izdavanje biljnih pasoša, profesionalni subjekti ispunjavaju sljedeće kriterijume:
a) dokazuju organu uprave nadležnom za zdravstvenu zaštitu bilja (u daljem tekstu: Uprava), da imaju potrebno znanje o primjenjivim propisima i pravilima relevantnim za preglede koje obavljaju i koji se odnose na karantinski štetne organizme, štetne organizme na koje se primjenjuju posebne mjere, karantinski štetne organizme zaštićenih zona i regulisane nekarantinski štetne organizme koji bi mogli uticati na bilje, biljne proizvode i druge objekte;
b) dokazuju Upravi da imaju potrebno znanje o najboljoj praksi, mjerama i drugim aktivnostima potrebnima za sprečavanje prisustva i širenja štetnih organizama iz tačke a ovog stava;
c) imaju efikasan plan po kojem se postupa u svakom slučaju sumnje ili pronalaska štetnih organizama iz tačke a koji utiču ili bi mogli uticati na njihovo bilje, biljne proizvode ili druge objekte;
d) dokazuju Upravi da imaju potrebno znanje i kompetencije za obavljanje potrebnih pregleda bilja, biljnih proizvoda ili drugih objekata na relevantne štetne organizme i za preduzimanje mjera iz tačke b ovog stava;
e) dokazuju Upravi da posjeduju ili imaju pristup svoj potrebnoj opremi i objektima za obavljanje potrebnih pregleda bilja, biljnih proizvoda ili drugih objekata i da imaju kapacitete za preduzimanje mjera iz tačke b ovog stava;
f) imenuju kontakt osobu odgovornu za komunikaciju sa Upravom i dostavljaju njene podatke za kontakt.
Član 5
(1) Uprava osigurava da su profesionalnim subjektima dostupne tehničke smjernice o kriterijima koje treba da ispune tokom pregleda povezanih sa izdavanjem biljnih pasoša.
(2) Tehničke smjernice iz stava 1 dostupne su na službenoj internet stranici Uprave i sadrže sljedeće:
a) informacije o biologiji štetnih organizama i njihovih vektora i o relevantnim aspektima biologije biljaka domaćina;
b) informacije o znakovima prisustva štetnih organizama i simptomima zaraze/infestacije bilja, biljnih proizvoda ili drugih objekata, o načinima obavljanja vizuelnih pregleda i uzorkovanja i sprovođenju laboratorijskih testiranja;
c) informacije o najboljoj praksi, mjerama i drugim aktivnostima koje treba preduzimati u svrhu sprečavanja prisustva i širenja štetnih organizama iz člana 4 tačka a ovog pravilnika;
d) informacije o izradi i sadržaju plana iz člana 4 tačke c ovog pravilnika.
(3) Uprava preduzima sve odgovarajuće mjere kako bi provjerila da li profesionalni subjekti ispunjavaju kriterijume iz stava 1 ovog člana.
(4) Radi sticanja znanja za obavljanje pregleda iz stava 1 ovog člana Uprava vrši stručno osposobljavanje odgovornog lica za zdravlje bilja prema Programu stručnog osposobljavanja datom u Prilogu 3 ovog pravilnika.
(5) Stručno osposobljavanje iz stava 4 ovog člana, sastoji se od teorijskog dijela i ispita koji se polaže pisanim testom.
(6) Uspjeh na pisanom testu ocjenjuje se ocjenom "zadovoljava" ili "ne zadovoljava".
(7) Pisani test je položen ako je tačno odgovoreno na najmanje 70% pitanja, a lica iz stava 4 ovog člana koja nijesu položila pisani test imaju pravo da test polažu ponovo.
(8) Nakon položenog ispita licu iz stava 1 ovog člana Uprava izdaje sertifikat o stručnoj osposobljenosti za obavljanje pregleda za izdavanje biljnih pasoša za određeno bilje, biljne proizvode i druge objekte.