Law on amendments to the law on prevention of money laundering and terrorist financing

U Zakonu o sprečavanju pranja novca i finansiranja terorizma („Službeni list CG”, br. 110/23 i 65/24) u članu 4 stav 2 tačka 12 mijenja se i glasi:

„12) pružaoci usluga povezanih sa kriptoimovinom;”.

U tački 13 alineja 5 mijenja se i glasi:

„- iznajmljivanja i posredovanja u iznajmljivanju nepokretnosti u transakcijama u kojima mjesečni zakup iznosi 10.000 eura ili više ili ekvivalente ove vrijednosti,”.

Na kraju alineje 6 zarez se briše i dodaju riječi: „izgradnje ili montaže montažnih stambeno-poslovnih objekata,”.

U alineji 12 riječi: „kao i prometa drugih roba,” brišu se.

Na kraju alineje 13 tačka na kraju rečenice zamjenjuje se zarezom.

Poslije tačke 13 dodaje se nova tačka koja glasi:

„14) osnivači, operateri, korisnici zone i skladišta koji obavljaju djelatnost u slobodnoj zoni.”

Poslije člana 4 dodaje se novi član koji glasi:

„Izuzeci od primjene

Član 4a

Odredbe ovog zakona kojima se uređuje kriptoimovina ne primjenjuju se na:

1) lica koja pružaju usluge povezane sa kriptoimovinom isključivo svojim matičnim društvima, svojim zavisnim društvima ili drugim zavisnim društvima svojih matičnih društava;

2) likvidatora ili stečajnog upravnika koji učestvuje u postupku likvidacije, odnosno stečaja, osim u slučaju plana za podršku urednom otkupu tokena vezanog za imovinu koji se primjenjuje u slučaju stečaja, likvidacije, sanacije ili oduzimanja dozvole za rad imaoca;

3) Evropsku centralnu banku, centralnu banku države članice Evropske unije kad djeluje u svojstvu monetarnog tijela i druga javna tijela država članica Evropske unije;

4) Evropsku investicionu banku i njena zavisna društva;

5) Evropski fond za finansijsku stabilnost i Evropski stabilizacijski mehanizam;

6) međunarodne organizacije u smislu međunarodnog javnog prava.”

U članu 6 stav 1 tačka 6 riječ „trust” zamjenjuje se riječju „trast”.

Tačka 23 mijenja se i glasi:

„23) korespondentni odnos je odnos:

- u kojem jedna kreditna institucija kao korespondent pruža bankarske usluge drugoj kreditnoj instituciji kao respondentu, uključujući usluge vođenja računa za tekuće ili druge obaveze, kao i sa njima povezane usluge kao što su upravljanje gotovim novcem, međunarodni prenos novčanih sredstava, obračun čekova, prolazni računi i usluge deviznog poslovanja, i

- između i unutar kreditnih institucija, kao i finansijskih institucija uključujući kada se slične usluge pružaju putem korespondentne institucije respondentnoj instituciji, uključujući odnose uspostavljene za transakcije hartijama od vrijednosti ili prenose novčanih sredstava ili odnose uspostavljene za transakcije povezane sa kriptoimovinom ili prenose kriptoimovine;”.

U tački 25 poslije riječi „vrijednosti” dodaje se zarez i riječ „kriptoimovinu”.

U tački 26 alineja 1 riječi: „virtuelne valute,” brišu se.

U tački 33 alineja 1 poslije riječi: „igara na sreću” stavlja se zarez, a riječi: „kod priređivača koji priređuju igre na sreću putem interneta, odnosno drugih telekomunikacionih sredstava,” brišu se.

U tački 41 riječ „trust” u različitom padežu zamjenjuje se riječju „trast” u odgovarajućem padežu.

Tačka 46 mijenja se i glasi:

„46) kriptoimovina je digitalni prikaz vrijednosti ili prava koje se može prenositi i čuvati elektronski, uz pomoć tehnologije distribuiranog zapisa (DLT) ili slične tehnologije, uključujući i token elektronskog novca, pri čemu se ne odnosi na kriptoimovinu koja se kvalifikuje kao:

- finansijski instrument, u skladu sa zakonom kojim se uređuje tržište kapitala,

- depozit, uključujući strukturirane depozite u skladu sa zakonom kojim se uređuje zaštita depozita,

- novčana sredstva koja se ne kvalifikuju kao token elektronskog novca,

- sekjuritizacija u skladu sa zakonom kojim se uređuje tržište kapitala,

- proizvod neživotnog ili životnog osiguranja u smislu zakona kojim se uređuju uslovi i način obavljanja djelatnosti osiguranja,

- penzioni proizvod čija je osnovna svrha da pruži investitoru dobit u penziji i koji mu daje pravo na određene koristi,

- proizvod strukovnog penzionog osiguranja koji su obuhvaćeni zakonom kojim se uređuju penzioni fondovi, odnosno zakonom kojim se uređuje osiguranje i reosiguranje,

- obračunska jedinica dobrovoljnih penzionih fondova u skladu sa zakonom kojim se uređuju dobrovoljni penzioni fondovi,

- penziono osiguranje u skladu sa zakonom kojim se uređuje penzijsko i invalidsko osiguranje,

- panevropski lični penzioni proizvod u skladu sa zakonom kojim se uređuju ti proizvodi;

- sistem socijalne sigurnosti u skladu sa posebnim zakonom,

- proizvodi individualnog penzionog osiguranja za koje je na osnovu zakona propisan finansijski doprinos poslodavca i kod kojih poslodavac ili zaposleni ne mogu birati proizvod penzionog osiguranja ili osiguravača,

- kriptoimovina koja je jedinstvena i nije zamjenjiva sa drugom kriptoimovinom;".

Tačka 52 mijenja se i glasi:

„52) token elektronskog novca je vrsta kriptoimovine čija se vrijednost nastoji održati stabilnom vezivanjem za vrijednost fiducijarne valute;".

U tački 53 riječi: „kripto novčanik" zamjenjuju se riječju „kriptonovčanik", a riječi: „kripto valute;" riječju „kriptoimovinu;".

Tačka 55 mijenja se i glasi:

„55) lična isprava je lična karta, pasoš, kao i lična isprava za azilanta, odnosno lična isprava za stranca pod supsidijarnom zaštitom izdate u Crnoj Gori;".

Na kraju tačke 67 tačka se zamjenjuje tačka-zarezom i dodaju 32 nove tačke koje glase:

„68) povezane transakcije su dvije ili više transakcija koje se mogu smatrati međusobno povezanim zbog vremenskog perioda u kojem su izvršene, zbog primaoca i nalogodavca, načina obavljanja transakcije, razloga zbog kojeg su transakcije izvršene ili drugih faktora na osnovu kojih se transakcije mogu smatrati povezanim;

69) pružalac usluga povezanih sa kriptoimovinom je pravno lice, privredno društvo, preduzetnik i fizičko lice koje obavlja djelatnost, a koje pruža jednu ili više usluga povezanih sa kriptoimovinom klijentima na profesionalnoj osnovi;

70) usluge povezane sa kriptoimovinom su:

- čuvanje i upravljanje kriptoimovinom u ime klijenta,

- upravljanje platformom za trgovanje kriptoimovinom,

- razmjena kriptoimovine za fiducijarnu valutu,

- razmjena kriptoimovine za drugu kriptoimovinu,

- izvršavanje naloga za kriptoimovinu u ime klijenta,

- plasiranje kriptoimovine,

- prijem i prenos naloga za kriptoimovinu u ime klijenta,

- savjetovanje o kriptoimovini,

- upravljanje portfoliom kriptoimovine,

- pružanje usluga prenosa kriptoimovine u ime klijenata;

71) čuvanje i upravljanje kriptoimovinom u ime klijenata obuhvata čuvanje ili kontrolu, u ime klijenta, kriptoimovine ili načina pristupa toj kriptoimovini, prema potrebi u obliku privatnih kriptografskih ključeva;

72) upravljanje platformom za trgovanje kriptoimovinom je upravljanje jednim ili više multilateralnih sistema u okviru kojih se spaja ili olakšava spajanje više interesa trećih strana za kupovinu i prodaju kriptoimovine, unutar sistema i u skladu sa njegovim pravilima, na način koji dovodi do sklapanja ugovora u vezi sa kriptoimovinom, i to razmjenom jedne kriptoimovine za drugu kriptoimovinu ili razmjenom kriptoimovine za fiducijarnu valutu koja je zakonsko sredstvo plaćanja;

73) razmjena kriptoimovine za fiducijarnu valutu je zaključivanje ugovora o kupovini ili prodaji kriptoimovine sa klijentima u zamjenu za fiducijarnu valutu uz korišćenje sopstvenog kapitala;

74) razmjena kriptoimovine za drugu kriptoimovinu je zaključivanje ugovora o kupovini ili prodaji kriptoimovine sa klijentima u zamjenu za drugu kriptoimovinu uz korišćenje sopstvenog kapitala;

75) izvršavanje naloga za kriptoimovinu u ime klijenata je zaključivanje sporazuma, u ime klijenta, o kupovini ili prodaji jedne ili više kriptoimovine ili o upisu, u ime klijenata, jedne ili više kriptoimovine, a obuhvata zaključivanje ugovora o prodaji kriptoimovine u trenutku njene javne ponude ili uključenja za trgovanje;

76) plasiranje kriptoimovine je stavljanje na tržište kriptoimovine za kupce, u ime ili za račun ponuđača ili neke strane povezane sa ponuđačem;

77) prijem i prenos naloga za kriptoimovinu u ime klijenta je prijem naloga za kupovinu ili prodaju jedne ili više kriptoimovine ili za upis jedne ili više vrsta kriptoimovine i prenos tog naloga trećoj strani na izvršenje;

78) savjetovanje o kriptoimovini obuhvata ponudu, davanje ili saglasnost za davanje preporuka klijentu, na zahtjev klijenta ili na inicijativu pružaoca usluga povezanih sa kriptoimovinom kojima savjetuje o jednoj ili više transakcija povezanih sa kriptoimovinom ili o upotrebi usluga povezanih sa kriptoimovinom;

79) upravljanje portfoliom kriptoimovine je upravljanje portfoliom u skladu sa ovlašćenjima klijenata na individualnoj i diskrecionoj osnovi, pri čemu ti portfoliji uključuju jednu ili više kriptoimovina;

80) pružanje usluga prenosa kriptoimovine u ime klijenta obuhvata pružanje usluga prenosa, u ime klijenta, kriptoimovine sa jedne adrese ili računa distribuiranog zapisa na drugu adresu ili drugi račun distribuiranog zapisa, kao i korišćenje kriptomata;

81) račun kriptoimovine je račun koji pružalac usluga povezanih sa kriptoimovinom drži u ime jednog ili više lica, a koji se može upotrebljavati za izvršavanje prenosa kriptoimovine;

82) pošiljalac je lice koje ima račun kriptoimovine kod pružaoca usluga povezanih sa kriptoimovinom, adresu distribuiranog zapisa ili uređaj koji omogućava skladištenje i prenos kriptoimovine sa tog računa, adresu distribuiranog zapisa ili uređaj ili, ako nema takav račun, adresu distribuiranog zapisa ili uređaj, lice koje daje nalog ili inicira prenos kriptoimovine;

83) korisnik kriptoimovine je lice koje je namjeravani primalac prenosa kriptoimovine;

84) prenos kriptoimovine je svaka transakcija sa ciljem prenošenja kriptoimovine sa jedne adrese distribuiranog zapisa, računa kriptoimovine ili drugog uređaja koji omogućava čuvanje kriptoimovine na drugu adresu distribuiranog zapisa, račun kriptoimovine ili drugi uređaj koji omogućava čuvanje kriptoimovine, koju izvršava najmanje jedan pružalac usluga povezanih sa kriptoimovinom koji djeluje u ime pošiljaoca ili korisnika kriptoimovine, bez obzira da li su pošiljalac i korisnik kriptoimovine isto lice i da li je pružalac usluga povezanih sa kriptoimovinom pošiljaoca isti kao i korisnik kriptoimovine;

85) prenos putem zbirnog fajla je skup nekoliko pojedinačnih prenosa novčanih sredstava ili prenosa kriptoimovine objedinjenih radi prenosa;

86) jedinstvena identifikaciona oznaka transakcije je kombinacija slova, brojeva i/ili simbola koju utvrdi pružalac platnih usluga u skladu sa pravilima plaćanja i sistemima naplate ili sistemima za razmjenu poruka koji se koriste za prenos novčanih sredstava ili koju utvrdi pružalac usluga povezanih sa kriptoimovinom, a koja omogućava praćenje transakcije nazad do platioca i primaoca plaćanja ili praćenje prenosa kriptoimovine nazad do pošiljaoca i korisnika kriptoimovine;

87) prenos kriptoimovine između lica je prenos kriptoimovine bez učešća bilo kog pružaoca usluga povezanih sa kriptoimovinom;

88) posrednički pružalac usluga povezanih sa kriptoimovinom je pružalac usluga povezanih sa kriptoimovinom koji nije pružalac usluga povezanih sa kriptoimovinom pošiljaoca ni korisnika kriptoimovine, a koji prima i prosljeđuje prenos kriptoimovine u ime pružaoca usluga povezanih sa kriptoimovinom pošiljaoca ili korisnika kriptoimovine ili drugog posredničkog pružaoca usluga povezanih sa kriptoimovinom;

89) kriptomat je fizički ili online elektronski terminal koji pružaocu usluga povezanih sa kriptoimovinom omogućava naročito pružanje usluga prenosa kriptoimovine u ime klijenta;

90) adresa distribuiranog zapisa je alfanumerička oznaka kojom se na mreži koja upotrebljava tehnologiju distribuiranog zapisa (DLT) ili neku sličnu tehnologiju označava adresa na koju se kriptoimovina može poslati ili sa koje se može primiti;

91) tehnologija distribuiranog zapisa (DLT) je tehnologija kojom se omogućava funkcionisanje i upotreba distribuiranih zapisa;

92) distribuirani zapis je repozitorijum podataka kojim se vodi evidencija transakcija i koji se, pomoću mehanizma konsenzusa, dijeli kroz skup mrežnih čvorova DLT i koji se među tim mrežnim čvorovima sinhronizuje;

93) mehanizam konsenzusa su pravila i postupci na osnovu kojih se između mrežnih čvorova DLT postiže dogovor da je transakcija potvrđena;

94) mrežni čvor DLT je uređaj ili proces koji je dio mreže i koji sadrži potpunu ili djelimičnu repliku evidencije svih transakcija u okviru distribuiranog zapisa;

95) adresa sa vlastitim hostingom je adresa distribuiranog zapisa koja nije povezana ni sa jednim od sljedećeg:

- pružaocem usluga povezanih sa kriptoimovinom,

- subjektom koji nema sjedište u Crnoj Gori i koji pruža usluge slične uslugama pružaoca usluga povezanih sa kriptoimovinom,

- subjektom koji nema sjedište u Evropskoj uniji i koji pruža usluge slične uslugama pružaoca usluga povezanih sa kriptoimovinom;

96) formalni aranžman sa imenovanim predstavnicima je ugovor između predlagača i imenovanog predstavnika, gdje je predlagač pravno lice, odnosno privredno društvo ili fizičko lice koje daje instrukcije imenovanom predstavniku da djeluje u njegovo ime u određenom svojstvu, uključujući svojstvo direktora, akcionara ili osnivača, dok je imenovani predstavnik pravno lice odnosno privredno društvo ili fizičko lice koje djeluje prema instrukcijama predlagača;

97) identifikacioni broj pravnog lica (IBPL) je jedinstvena alfanumerička referentna oznaka u skladu sa standardom ISO 17442 dodijeljena pravnom licu;

98) kriptografski algoritam je matematički postupak ili set pravila koji se koristi za zaštitu podataka, odnosno za šifrovanje i dešifrovanje podataka;

99) elektronski ček je digitalna verzija tradicionalnog čekovnog instrumenta koji se koristi za plaćanje, ali u elektronskom formatu.”

U članu 14 stav 3 tačka 1 alineja 6 poslije riječi „zaposlenih” stavlja se zarez, a riječi: „u skladu sa zakonom kojim se uređuje tajnost podataka,” brišu se.

U članu 18 stav 1 tačka 7 mijenja se i glasi:

„7) prilikom uplate uloga u iznosu od 20 eura ili više, kod izvršenja jedne ili više povezanih transakcija, kad je obveznik priređivač igara na sreću;”.

Poslije tačke 7 dodaje se nova tačka koja glasi:

„8) prilikom svake povremene transakcije koja predstavlja prenos kriptoimovine u vrijednosti od 1.000 eura ili više.”

U članu 20 stav 1 riječi: „tač. 2, 3, 6 i 7” zamjenjuju se riječima: „tač. 2, 3, 6, 7 i 8”.

U članu 22 stav 7 poslije riječi: „dužan je da” dodaju se riječi: „preduzme dodatne provjere, kao i da”.