Инструкция о детальном способе отчетности по данным, которые член международной группы связанных юридических лиц представляет в связи с деятельностью органу управления, компетентному по налоговым вопросам

1. Ovim uputstvom propisuje se bliži način izvještavanja o podacima koje član međunarodne grupe povezanih pravnih lica (u daljem tekstu: član međunarodne grupe) dostavlja u vezi njihovog poslovanja organu uprave nadležnom za poslove poreza (u daljem tekstu: Poreski organ).

2. Članom međunarodne grupe smatra se:

- pravno lice međunarodne grupe koje je uključeno u izvještaje koji obuhvataju finansijske izvještaje međunarodne grupe u kojima su imovina, obaveze, prihodi, rashodi i novčani tokovi krajnjeg matičnog pravnog lica i člana međunarodne grupe prikazani kao da predstavljaju jedno privredno društvo (u daljem tekstu: konsolidovani finansijski izvještaj) međunarodne grupe ili bi u taj izvještaj bilo uključeno kad bi se vlasničkim udjelima tog pravnog lica trgovalo na berzi hartija od vrijednosti,

- pravno lice međunarodne grupe koje nije uključeno u konsolidovani finansijski izvještaj međunarodne grupe samo na osnovu veličine ili materijalne osnove, ili

- svaka stalna poslovna jedinica pravnog lica međunarodne grupe iz al. 1 i 2 ove tačke, a koja ima obavezu sastavljanja posebnih finansijskih izvještaja, u skladu sa propisima država članica Evropske unije ili drugih država, odnosno teritorija država (u daljem tekstu: poreske jurisdikcije) ili za svrhe unutrašnje kontrole upravljanja.

3. Preduzeće je svaki oblik poslovanja lica u skladu sa članom 4 stav 1 tačka 10 zakona.

4. Član međunarodne grupe koji izvještava je član međunarodne grupe koji treba da podnese izvještaj o poslovanju svih članova međunarodne grupe, odnosno krajnje matično pravno lice, zamjensko matično pravno lice ili član međunarodne grupe iz Crne Gore.

5. Izuzetno od tačke 4 ovog uputstva član međunarodne grupe iz Crne Gore, osim krajnjeg matičnog pravnog lica i zamjenskog matičnog pravnog lica, ne treba Poreskom organu da dostavlja izvještaj za fiskalnu godinu dok Crna Gora ne ispuni minimalne standarde koji se odnose na odgovarajuću upotrebu podataka i njihovu povjerljivost, propisane od strane Organizacije za ekonomsku saradnju i razvoj (OECD-a).

6. Član međunarodne grupe, iz Crne Gore, treba da za međunarodnu grupu čiji je član, Poreskom organu podnese izvještaj o poslovanju svih članova međunarodne grupe za godišnji računovodstveni period za koji krajnje matično pravno lice ima obavezu da priprema svoje finansijske izvještaje (u daljem tekstu: fiskalna godina), dat na Obrascu 1 koji čini sastavni dio ovog uputstva.

7. Član međunarodne grupe, iz Crne Gore, a koje nije krajnje matično pravno lice, treba da podnese Poreskom organu izvještaj za fiskalnu godinu ako:

- krajnje matično pravno lice ne mora da podnese taj izvještaj nadležnom organu poreske jurisdikcije u kojoj je rezident,

- se na poresku jurisdikciju čije je krajnje matično pravno lice rezident primjenjuje međunarodni sporazum u kojem je Crna Gora potpisnica, ali pod uslovom da u roku od 12 mjeseci od posljednjeg dana u godini u kojoj su ostvareni finansijski rezultati i rezultati poslovanja (u daljem tekstu: izvještajna fiskalna godina) za koju se taj izvještaj podnosi, nije stupio na snagu sporazum između nadležnih organa čiji je Crna Gora potpisnica, ili

- je u poreskoj jurisdikciji u kojoj je krajnje matično pravno lice rezident došlo do greške u sistemu o kojoj je Poreski organ obavijestio člana međunarodne grupe koji je iz Crne Gore.

8. Međunarodni sporazum za potrebe ovog uputstva, podrazumijeva Multilateralnu konvenciju o uzajamnoj administrativnoj pomoći u poreskim pitanjima, bilateralni ili multilateralni ugovor ili sporazum o razmjeni informacija u oblasti poreza gdje je Crna Gora potpisnica i u čijim je odredbama predviđen pravni osnov za razmjenu informacija u oblasti poreza između jurisdikcija, uključujući automatsku razmjenu informacija.

9. Sporazum između nadležnih organa podrazumijeva sporazum nadležnih predstavnika države članice Evropske unije i jurisdikcija van Evropske unije koje su potpisnice međunarodnog sporazuma i u kojem je propisana automatska razmjena izvještaja po državama između jurisdikcija potpisnica sporazuma.

10. Izuzetno od tačke 9 ovog uputstva, do dana pristupanja Crne Gore Evropskoj uniji, sporazum između nadležnih organa podrazumijeva sporazum nadležnih predstavnika jurisdikcija koje su potpisnice međunarodnog sporazuma i u kojem je propisana automatska razmjena izvještaja po državama između jurisdikcija potpisnica sporazuma.

11. Krajnje matično pravno lice je pravno lice član međunarodne grupe, ako:

- neposredno ili posredno, nad jednim ili više pravnih lica, članova međunarodne grupe, ima vlasništvo ili kontrolu koja stvara obavezu sastavljanja i objavljivanja konsolidovanih finansijskih izvještaja u skladu sa važećim računovodstvenim principima, odnosno koje bi takvu obavezu imalo kada bi se vlasničkim udjelima tog pravnog lica trgovalo na berzi hartija od vrijednosti u poreskoj jurisdikciji čiji je rezident, i

- ne postoji drugo pravno lice u međunarodnoj grupi koje ima neposredno ili posredno vlasništvo ili kontrolu nad tim licem i koje ima obavezu u skladu sa alinejom 1 ove tačke.

12. Član međunarodne grupe, iz Crne Gore dostavlja zahtjev krajnjem matičnom pravnom licu u vezi dostavljanja neophodnih podataka, radi podnošenja izvještaja iz tačke 6 ovog uputstva.

13. Član međunarodne grupe, iz Crne Gore treba da obavijesti Poreski organ da krajnje matično pravno lice nije dostavilo neophodne podatke iz tačke 12 ovog uputstva, najkasnije u roku od 12 mjeseci od posljednjeg dana izvještajne fiskalne godine.

14. Poreski organ treba da o nedostavljanju podataka iz tačke 13 ovog uputstva obavijesti nadležne organe svih drugih država članica.

15. Međunarodna grupa povezanih pravnih lica je grupa lica koja su međusobno povezana po osnovu vlasništva ili kontrole u skladu sa važećim računovodstvenim principima, i čiji ukupni konsolidovani prihod iznosi najmanje 750 miliona eura, iskazan u konsolidovanim finansijskim izvještajima za fiskalnu godinu koja neposredno prethodi izvještajnoj fiskalnoj godini i čiji jedan ili više članova imaju obavezu da sastavljaju, dostavljaju i objavljuju konsolidovane finansijske izvještaje u skladu sa važećim računovodstvenim principima, ili bi tu obavezu imali kad bi se vlasničkim udjelima tog člana trgovalo na berzi hartija od vrijednosti, i u kojoj je najmanje jedno pravno lice rezident druge poreske jurisdikcije u odnosu na ostale članice međunarodne grupe, ili je najmanje jedno pravno lice rezident jedne poreske jurisdikcije, a podliježe oporezivanju u drugoj poreskoj jurisdikciji, po osnovu poslovanja preko stalne poslovne jedinice.

16. Pravilo za obračun ukupnog godišnjeg konsolidovanog prihoda grupe od najmanje 750 miliona eura primjenjuje se u skladu sa smjernicama Organizacije za ekonomsku saradnju i razvoj (OECD-a) u dijelu koji se odnosi na fluktuaciju valuta u odnosu na međunarodnu grupu povezanih pravnih lica čije se krajnje matično pravno lice nalazi van Crne Gore, a koje se objavljuju na internet stranici Poreskog organa.

17. Ako su više članova iste međunarodne grupe rezidenti Evropske unije za potrebe oporezivanja na koje se primjenjuje najmanje jedan uslov iz tačke 7 ovog uputstva, međunarodna grupa može da odredi da član međunarodne grupe, koji je iz Crne Gore, podnese izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva za sve članove te međunarodne grupe.

18. Izuzetno od tačke 17 ovog uputstva, do dana pristupanja Crne Gore Evropskoj uniji, ako su više članova iste međunarodne grupe iz Crne Gore na koje se primjenjuje najmanje jedan uslov iz tačke 7 ovog uputstva, međunarodna grupa može da odredi da član međunarodne grupe iz Crne Gore podnese izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva za sve članove te međunarodne grupe iz Crne Gore.

19. Član međunarodne grupe, iz tačke 17 ovog uputstva, treba da dostavi Poreskom organu izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva.

20. Poreski organ treba da izvještaj iz tačke 17 ovog uputstva dostavi nadležnom organu poreske jurisdikcije u kojoj je, na osnovu podataka iz tog izvještaja, najmanje jedan član međunarodne grupe rezident za potrebe oporezivanja ili je poreski obveznik po osnovu poslovanja preko stalne poslovne jedinice.

21. Ako član međunarodne grupe iz tač. 17 i 19 ovog uputstva nije primio ili prikupio tražene podatke za podnošenje izvještaja iz tačke 6 ovog uputstva, taj član ne ispunjava uslove da bude određen kao član koji podnosi izvještaj za međunarodnu grupu.

22. Član međunarodne grupe iz tač.17 i 19 ovog uputstva treba da obavijesti Poreski organ da je krajnje matično pravno lice odbilo da dostavi tražene podatke.

23. Greška u sistemu u odnosu na poresku jurisdikciju podrazumijeva da ta jurisdikcija primjenjuje sporazum između nadležnih organa sa državom članicom, ali je isključila automatsku razmjenu ili da iz nekog razloga trajno odbija da državi članici automatski dostavi izvještaje koje posjeduje u odnosu na međunarodne grupe koje imaju članove u toj državi.

24. Član međunarodne grupe, iz Crne Gore, a koji nije krajnje matično pravno lice međunarodne grupe, ne treba da podnose izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva ako je međunarodna grupa čije je to pravno lice član, imenovala zamjensko matično pravno lice koje podnosi taj izvještaj Poreskom organu u poreskoj jurisdikciji u kojoj je rezident i koje, u slučaju da je ono rezident u poreskoj jurisdikciji van Evropske unije, ispunjava sljedeće uslove da:\n- nadležni organ poreske jurisdikcije u kojoj je zamjensko matično pravno lice rezident zahtijeva podnošenje izvještaja iz tačke 6 ovog uputstva,\n- nadležni organ poreske jurisdikcije u kojoj je zamjensko matično pravno lice rezident primjenjuje sporazum između nadležnog organa poreske jurisdikcije čiji je Crna Gora potpisnica u roku od 12 mjeseci od poslednjeg dana izvještajne fiskalne godine za koju se izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva podnosi,\n- nadležni organ poreske jurisdikcije u kojoj je zamjensko matično pravno lice rezident nije obavijestilo Crnu Goru o grešci u sistemu,\n- nadležni organ poreske jurisdikcije u kojoj je zamjensko matično pravno lice rezident je primilo obavještenje člana međunarodne grupe, koji je u toj poreskoj jurisdikciji rezident, da je on zamjensko matično pravno lice najkasnije do posljednjeg dana izvještajne fiskalne godine te međunarodne grupe,

- je Poreskom organu dostavljeno obavještenje u skladu sa tačkom 27 ovog uputstva.

25. Zamjensko matično pravno lice je pravno lice, član međunarodne grupe koje je imenovala ta međunarodna grupa kao jedinu zamjenu za krajnje matično pravno lice radi podnošenja izvještaja iz tačke 6 ovog uputstva, u poreskoj jurisdikciji čiji je rezident u ime te međunarodne grupe, ako se primjenjuje uslov da krajnje matično pravno lice ne mora podnijeti taj izvještaj u poreskoj jurisdikciji u kojoj je rezident i uslov da se na poresku jurisdikciju čije je krajnje matično pravno lice rezident primjenjuje međunarodni sporazum u kojem je Crna Gora potpisnica, ali pod uslovom da u roku od 12 mjeseci od posljednjeg dana izvještajne fiskalne godine za koju se taj izvještaj podnosi, nije stupio na snagu sporazum između nadležnih organa čija je Crna Gora potpisnica ili da je u poreskoj jurisdikciji u kojoj je krajnje matično pravno lice rezident došlo do greške u sistemu o kojoj je Poreski organ obavijestio člana međunarodne grupe koji je iz Crne Gore.

26. Zamjensko matično pravno lice, iz Crne Gore treba da podnese izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva.

27. Član međunarodne grupe, iz Crne Gore, treba da obavijesti Poreski organ o tome da li je krajnje matično pravno lice ili zamjensko matično pravno lice ili član međunarodne grupe, najkasnije na dan podnošenja prijave poreza na dobit za prethodnu fiskalnu godinu.

28. Član međunarodne grupe, iz Crne Gore, a koji nije krajnje matično pravno lice ili zamjensko matično pravno lice ili član međunarodne grupe iz Crne Gore treba da obavijesti Poreski organ o identitetu i poreskoj rezidentnosti člana koji podnosi izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva, najkasnije na dan podnošenja prijave poreza na dobit za prethodnu fiskalnu godinu.

29. Član međunarodne grupe, koji je dostavio obavještenje u skladu sa tač. 27 i 28 ovog uputstva ne treba da dostavi novo obavještenje sve dok ne dođe do promjene u identitetu i poreskoj rezidentnosti člana koji podnosi izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva u ime međunarodne grupe.

30. Član međunarodne grupe koji podnosi izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva, treba da navede poreske jurisdikcije u kojima su članice međunarodne grupe rezidenti za potrebe oporezivanja.

31. Poreska jurisdikcija podrazumijeva jurisdikciju koja ima fiskalnu nezavisnost, nezavisno od toga da li je država ili teritorija države.

32. Ako je član međunarodne grupe rezident u više poreskih jurisdikcija, nadležna poreska jurisdikcija se određuje u skladu sa ugovorom o izbjegavanju dvostrukog oporezivanja.

33. Ako ne postoji zaključen ugovor iz tačke 32 ovog uputstva, smatra se da je član međunarodne grupe rezident u poreskoj jurisdikciji u kojoj se nalazi njegovo mjesto stvarnog upravljanja u skladu sa međunarodnim standardima.

34. Podaci o stalnim poslovnim jedinicama navode se upućivanjem na poresku jurisdikciju u kojoj se nalaze te jedinice i navodi se pravno lice kome pripada ta stalna poslovna jedinica.

35. Dostavljanje izvještaja prema poreskoj jurisdikciji jedinice poslovanja, čija je stalna poslovna jedinica sastavni dio, ne uključuje finansijske podatke koji se odnose na tu stalnu poslovnu jedinicu.

36. Izvještajem je obuhvaćena fiskalna godina člana međunarodne grupe koji podnosi izvještaj i taj član međunarodne grupe za sastavne subjekte unosi:\n- podatke za fiskalnu godinu sastavnih subjekata koja se završava na isti datum kao i fiskalna godina člana međunarodne grupe koji podnosi izvještaj, ili se završava u roku od 12 mjeseci prije tog datuma;

- podatke za sve sastavne subjekte o kojima se izvještava za fiskalnu godinu člana međunarodne grupe koji podnosi izvještaj.

37. Član međunarodne grupe koji podnosi izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva treba da koristi iste izvore podataka za popunjavanje tog izvještaja.

38. Član međunarodne grupe koji podnosi izvještaj iz tačke 6 ovog uputstva treba da dostavi kratak opis izvora podataka koje je upotrebljavao za pripremu tog izvještaja, kao i razloge za promjenu podataka, ako izvrši promjenu u izvoru podataka koji se upotrebljavaju u izvještaju.

39. Danom stupanja na snagu ovog uputstva prestaje da važi Uputstvo o bližem načinu izvještavanja o podacima koje pravno lice koje je član međunarodne grupe povezanih pravnih lica u vezi poslovanja dostavlja organu uprave nadležnom za poslove poreza („Službeni list CG", br. 69/22 i 43/25).

40. Ovo uputstvo stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u “Službenom listu Crne Gore”, a primjenjivaće se od 1. januara 2027. godine.

Tabela 1. Pregled podjele dobiti, poreza i poslovnih djelatnosti prema poreskim jurisdikcijama

Tabela 2. Popis svih članova međunarodne grupe prema poreskim jurisdikcijama

Tabela 3: Dodatne informacije

1. Član međunarodne grupe, koji podnosi izvještaj unosi sljedeće podatke:

- ukupni iznos prihoda svih članova međunarodne grupe u poreskoj jurisdikciji koji su nastali iz transakcija sa povezanim licima,

- ukupni iznos prihoda svih članova međunarodne grupe u poreskoj jurisdikciji koji su nastali iz transakcija sa nepovezanim licima, i

- ukupne iznose navedene u podtač. a) i b) ove tačke.

2. Prihodi uključuju prihode od prodaje inventara i imovine, usluga, autorskih naknada, kamata, premija i druge prihode, a ne obuhvataju plaćanja primljena od ostalih članova međunarodne grupe, koji se u poreskoj jurisdikciji poreskog obveznika smatraju dividendama.

3. Član međunarodne grupe, koji podnosi izvještaj navodi iznos dobiti (gubitka) prije oporezivanja za sve članove međunarodne grupe koji su rezidenti u toj poreskoj jurisdikciji.

4. Dobit (gubitak) prije oporezivanja uključuje sve vanredne prihode i rashode.

5. Član međunarodne grupe, koji podnosi izvještaj navodi iznos obračunatog poreza na dobit pravnih lica u godini izvještavanja za sve članove međunarodne grupe koji su rezidenti u toj poreskoj jurisdikciji.

6. Obračunati porez odražava samo poslovanje u tekućoj godini i ne uključuje odložene ili potencijalne poreske obaveze.

7. Član međunarodne grupe, koji podnosi izvještaj navodi ukupni iznos poreza na dobit koji je stvarno plaćen u toku predmetne fiskalne godine za sve članice međunarodne grupe koje su rezidenti u toj poreskoj jurisdikciji.

8. Plaćeni porez uključuje porez koji je član međunarodne grupe platio nadležnom organu poreske jurisdikcije u kojoj je rezident i u svim drugim poreskim jurisdikcijama.

9. Plaćeni porez uključuje porez po odbitku koji plaćaju druga pravna lica u odnosu na plaćanja članu međunarodne grupe.

10. Član međunarodne grupe, koji podnosi izvještaj treba da navede prijavljeni (ukupni) iznos kapitala koji se iskazuje u bilansima za sve članove međunarodne grupe koji su rezidenti u toj poreskoj jurisdikciji.

11. U odnosu na stalne poslovne jedinice, kapital koji se iskazuje u bilansima prijavljuje pravno lice čija je to stalna poslovna jedinica, osim ako je kapital određen za stalnu poslovnu jedinicu prema propisima druge poreske jurisdikcije.

12. Član međunarodne grupe koji podnosi izvještaj, neraspoređenu dobit prijavljuje pravno lice čija je to stalna poslovna jedinica za sve članove međunarodne grupe koji su rezidenti u toj poreskoj jurisdikciji.

13. U odnosu na stalne poslovne jedinice, neraspoređenu dobit prijavljuje pravno lice čija je to stalna poslovna jedinica.

14. Član međunarodne grupe koji podnosi izvještaj treba da navede ukupan broj zaposlenih na osnovu ekvivalenta punog radnog vremena za sve sastavne subjekte rezidente za potrebe oporezivanja u predmetnoj poreskoj jurisdikciji. Na kraju godine, može se prijaviti broj zaposlenih na osnovu prosječne stope zaposlenosti za godinu ili na nekoj drugoj osnovi koja se primjenjuje u poreskim jurisdikcijama iz godine u godinu.

15. Spoljni saradnik koji je uključen u redovno poslovanje člana međunarodne grupe može se prijaviti kao zaposleni, uz razumno zaokruživanje ili navođenje okvirnog broja zaposlenih ako se takvim zaokruživanjem ili navođenjem znatno ne narušava podjela zaposlenih prema različitim poreskim jurisdikcijama. Navedeni pristupi se primjenjuju iz godine u godinu i odnose se na sve subjekte.

16. Član međunarodne grupe koji podnosi izvještaj navodi zbir neto knjigovodstvenih vrijednosti imovine za sve članove međunarodne grupe koji su rezidenti u toj poreskoj jurisdikciji (imovina ne uključuje novac ili novčane ekvivalente, nematerijalnu imovinu, kao ni finansijsku imovinu).

17. U odnosu na stalne poslovne jedinice, imovina se prijavljuje upućivanjem na poresku jurisdikciju u kojoj se nalazi stalna poslovna jedinica.

18. Član međunarodne grupe treba da navede:

- za svaku poresku jurisdikciju članove međunarodne grupe koji su rezidenti u toj poreskoj jurisdikciji; U odnosu na stalnu poslovnu jedinicu, ista se navodi upućivanjem na poresku jurisdikciju u kojoj se nalazi, uz navođenje pravnog lica kojem pripada stalna poslovna jedinica,

- naziv poreske jurisdikcije čiji se zakoni primjenjuju na organizaciju i korporaciju člana međunarodne grupe, ako je različita od poreske jurisdikcije rezidentnosti, i

- prirodu glavnih poslovnih djelatnosti koje obavlja član međunarodne grupe u toj poreskoj jurisdikciji.

19. Član međunarodne grupe, može upotrijebiti podatke iz svojih konsolidovanih paketa za izvještavanje, iz finansijskih izvještaja pojedinih subjekata, iz regulatornih finansijskih izvještaja ili izvještaja o unutrašnjem upravljanju.

20. Ako se koriste finansijski izvještaji za izvještavanje, iznosi treba da budu iskazani u valuti člana međunarodne grupe prema prosječnom valutnom kursu na dan izvještaja.

21. U izvještaju se navode iznosi u zvaničnoj valuti.

22. Radi popunjavanja obrasca uključuje se posebna linija za sve članove međunarodne grupe za koje, član međunarodne grupe koji podnosi taj izvještaj, smatra da za potrebe oporezivanja nijesu rezidenti nijedne poreske jurisdikcije.