Pravilnik o tehničkim i metrološkim zahtjevima za mjerila i sisteme sa mjernom funkcijom

Ovim pravilnikom propisuju se tehnički i metrološki zahtjevi koje moraju da ispunjavaju mjerila i sistemi sa mjernom funkcijom (u daljem tekstu: mjerila) koja se isporučuju na tržište i/ili stavljaju u upotrebu, postupci ocjenjivanja usaglašenosti mjerila sa propisanim zahtjevima, zahtjevi koje mora da ispunjava tijelo za ocjenjivanje usaglašenosti mjerila, način označavanja mjerila, i druga pitanja od značaja za mjerila.

Mjerilo, u smislu ovog pravilnika, je uređaj ili sistem sa mjernom funkcijom, namijenjen za mjerenje, sam ili u sklopu sa dodatnim uređajem, odnosno uređajima.

Odredbe ovog pravilnika primjenjuju se na sljedeća mjerila:

1) vodomjer (MI-001),

2) gasomjer i uređaji za pretvaranje zapremine (MI-002);

3) brojila aktivne električne energije (MI-003);

4) mjerila toplotne energije (MI-004);

5) mjerni sistemi za neprekidno i dinamičko mjerenje količine tečnosti različitih od vode (MI-005);

6) automatske vage (MI-006);

7) taksimetri (MI-007);

8) materijalna mjerila (MI-008);

9) dimenziona mjerila (MI-009) i

10) analizatori izduvnih gasova (MI-010).

Mjerila ili neka od mjerila iz člana 3 ovog pravilnika mogu se staviti u različite vidove upotrebe, kada se ta upotreba smatra opravdanom iz razloga javnog interesa, zaštite javnog zdravlja, javne bezbjednosti, javnog reda, zaštite životne sredine, zaštite potrošača, naplate poreza i taksi, kao i poštene trgovine.

Odredbe ovog pravilnika, primjenjuju se i na podsklopove za koje su osnovni zahtjevi utvrđeni ovim pravilnikom.

Podsklopovi i mjerila mogu se, radi ocjenjivanja usaglašenosti, ocjenjivati nezavisno odnosno odvojeno.

Izrazi upotrijebljeni u ovom pravilniku imaju sljedeća značenja:

1) podsklop je hardverski uređaj, naveden kao takav u aneksima koji se odnose na određeno mjerilo, koji funkcioniše nezavisno i čini mjerilo zajedno sa drugim podsklopovima sa kojima je kompatibilan, ili sa mjerilom sa kojim je kompatibilan;

2) isporuka na tržište je svaka isporuka mjerila za distribuciju ili upotrebu na tržište Crne Gore u okviru trgovačke djelatnosti sa ili bez naknade;

3) stavljanje na tržište je prva isporuka mjerila na tržište Crne Gore;

4) stavljanje u upotrebu je prvo korišćenje mjerila namijenjenog krajnjem korisniku u skladu sa njegovom namjenom;

5) proizvođač je fizičko ili pravno lice koje proizvodi mjerilo ili prema čijem nalogu se mjerilo projektuje ili proizvodi, i koje stavlja to mjerilo na tržište pod svojim imenom ili trgovačkom oznakom ili ga stavlja u upotrebu za sopstvene potrebe;

6) ovlašćeni zastupnik je pravno ili fizičko lice, sa sjedištem, odnosno prebivalištem u Crnoj Gori, koje je proizvođač pismeno ovlastio da u njegovo ime obavlja poslove u skladu sa ovim pravilnikom;

7) uvoznik je pravno ili fizičko lice sa sjedištem, odnosno prebivalištem u Crnoj Gori koje mjerilo uvozi iz treće države i stavlja na tržište Crne Gore;

8) distributer je pravno ili fizičko lice u lancu snabdijevanja, koje nije ni proizvođač ni uvoznik i koje isporučuje mjerilo na tržište;

9) isporučilac je proizvođač, ovlašćeni zastupnik, uvoznik i distributer;

10) tehnička specifikacija je dokument kojim su utvrđeni tehnički zahtjevi koje mjerilo mora da ispunjava;

11) harmonizovani standard je evropski standard koji je usvojen na osnovu zahtjeva Evropske komisije i čija je referentna oznaka objavljena u službenom listu Evropske Unije;

12) normativni dokument je dokument koji sadrži tehničke specifikacije koji je prihvatila Međunarodna organizacija za zakonsku metrologiju (Organisation Internationale Metrologie Legale);

13) ocjenjivanje usaglašenosti je postupak kojim se utvrđuje da li mjerilo ispunjava zahtjeve utvrđene ovim pravilnikom;

14) tijelo za ocjenjivanje usaglašenosti je pravno lice koje sprovodi poslove ocjenjivanja usaglašenosti uključujući kalibraciju, ispitivanje, sertifikaciju i kontrolisanje;

15) zakonska metrološka kontrola je kontrola mjernih zadataka namijenjenih oblasti primjene mjerila, iz razloga javnog interesa, zaštite javnog zdravlja, javne bezbjednosti, javnog reda, zaštite životne sredine, naplate poreza i taksi, zaštite potrošača i poštene trgovine;

16) opoziv je svaka mjera koja ima za cilj povraćaj mjerila koje je već dostupno krajnjem korisniku;

17) zakonodavstvo Unije o usklađivanju je svako zakonodavstvo Unije kojim se usklađuju uslovi za stavljanje proizvoda na tržište;

18) CE znak je znak kojim proizvođač ukazuje da je mjerilo usaglašeno sa primjenljivim zahtjevima propisanim u zakonodavstvu Unije o usklađivanju kojim je predviđeno njegovo stavljanje na tržište;

19) povlačenje je mjera čiji je cilj da se spriječi da mjerilo u lancu snabdijevanja bude dostupno na tržištu.

Osnovni zahtjevi koje moraju da ispunjavaju mjerila dati su u Prilogu 1 koji je sastavni dio ovog pravilnika.

Posebni zahtjevi koje moraju da ispunjavaju pojedine vrste mjerila iz člana 3 ovog pravilnika, dati su u Prilozima 3 do 12 koji su sastavni dio ovog pravilnika.

Na mjerila iz člana 1 ovoga pravilnika ne primjenjuje se propis o elektromagnetnoj kompatibilnosti, osim odredaba koje se odnose na zračenja.

Informacije iz Priloga 1 tačka 9 ovog pravilnika i informacije iz Priloga 3 do 12 ovog pravilnika koje se odnose na pravilnu upotrebu mjerila, sačinjavaju se na crnogorskom jeziku.

Mjerila koja ispunjavaju zahtjeve utvrđene ovim pravilnikom mogu se stavljati na raspolaganje na tržištu i/ili stavljati u upotrebu.

Stavljanje na tržište i/ili upotrebu mjerila koje ispunjava zahtjeve ovog pravilnika ne može se spriječiti iz razloga obuhvaćenih ovim pravilnikom.

Preduzimaju se sve odgovarajuće mjere kako bi se osiguralo da se mjerila stave na tržište i/ili u upotrebu samo ako ispunjavaju zahtjeve ovog pravilnika.

Ako su za mjerila definisane različite klase tačnosti:

1) odredbama priloga od 3 do 12, kojima se uređuje stavljanje u upotrebu mjernila, može se propisati klasa odnosno klase tačnosti koje se koriste za specifičnu namjenu mjerila;

2) u ostalim slučajevima, mogu se utvrditi klase tačnosti koje se koriste za specifičnu namjenu, pod uslovom da su u okviru definisanih klasa tačnosti utvrđenih ovim pravilnikom.

U slučaju iz stava 2 ovog člana, vlasnik mjerila može da koristi mjerilo više klase tačnosti.

Mjerilo koje ne ispunjava zahtjeve utvrđene ovim pravilnikom, može se izlagati na sajmovima, izložbama, javnim prezentacijama ili drugim sličnim manifestacijama, pod uslovom da je vidljivo istaknuto obavještenje da to mjerilo ne ispunjava zahtjeve utvrđene ovim pravilnikom.

Proizvođač, pored obaveza utvrđenih zakonom, obezbjeđuje da je mjerilo koje stavlja na tržište i/ili u upotrebu konstruisano i proizvedeno u skladu sa osnovnim zahtjevima iz Priloga 1 ovog pravilnika i posebnim zahtjevima koji su dati u Prilozima 3 do 12 ovog pravilnika koji se odnose na pojedine vrste mjerila.

Proizvođač za mjerilo sprovodi i obezbjeđuje sprovođenje postupka ocjenjivanja usaglašenosti iz člana 18 ovog pravilnika i sačinjava tehničku dokumentaciju iz člana 19 ovog pravilnika.

Ako je u postupku ocjenjivanja usaglašenosti iz stava 2 ovog člana, utvrđeno da mjerilo ispunjava zahtjeve utvrđene ovim pravilnikom, proizvođač sačinjava pisanu EU izjavu o usaglašenosti koja je data u Prilogu 13 koji je sastavni dio ovog pravilnika (u daljem tesktu: EU izjava o usaglašenosti) i na to mjerilo stavlja oznaku CE i dodatnu metrološku oznaku.

Proizvođač čuva tehničku dokumentaciju i EU izjavu o usaglašenosti najmanje deset godina od dana stavljanja mjerila na tržište.

Proizvođač obezbjeđuje uspostavljanje procedura koje obezbjeđuju da serijska proizvodnja ostane usaglašena sa ovim pravilnikom. Promjene u projektovanju ili karakteristikama mjerila, kao i promjene u harmonizovanim standardima, normativnim dokumentima ili drugim tehničkim

specifikacijama u odnosu na koje se izjavljuje usaglašenost mjerila, uzimaju se u obzir na odgovarajući način.

Proizvođač može, u skladu sa radnim karakteristikama mjerila, da uzima uzorke mjerila isporučenih na tržište, sprovodi ispitivanja, i prema potrebi, vodi knjigu pritužbi i registar neusaglašenih i opozvanih mjerila, i o tome obavještava distributere.

Proizvođač treba da obezbijedi da mjerilo koje je stavio na tržište ima oznaku tipa, broj šarže ili serijski broj ili drugi podatak koji omogućava njihovu identifikaciju, a ako veličina ili priroda mjerila to ne dozvoljavaju, ti podaci treba da se navedu u dokumentu koji prati mjerilo, kao i na pakovanju ako ga ima, u skladu sa Prilogaom 1 tačka 9.2.

Proizvođač na mjerilo ili, kada to nije moguće, na ambalaži ili pratećoj dokumentaciji mjerila, navodi svoje ime, registrovani trgovački naziv ili registrovanu trgovačku oznaku i adresu na kojoj je dostupan u skladu sa Prilogom 1 tačka 9.2, kao i kontakt podatke napisane na crnogorskom jeziku.

Proizvođač obezbjeđuje da mjerilo koje je stavio na tržište prati primjerak EU deklaracije o usaglašenosti, uputstvo i podaci u skladu sa Prilogom 1 tačkom 9.3, na crnogorskom jeziku

Proizvođači, na zahtjev organa tržišnog nadzora dostavljaju sve informacije i dokumentaciju o mjerilu u papirnom ili elektronskom obliku, potrebne za dokazivanje usaglašenosti sa ovim pravilnikom, na crnogorskom jeziku.

Proizvođač može, putem pisanog ovlašćenja, imenovati ovlašćenog zastupnika. Obaveze utvrđene u članu 9 stav 1, kao i obaveza izrade tehničke dokumentacije iz člana 9 stav 2, nijesu dio obaveza ovlašćenog zastupnika.

Ovlašćeni zastupnik čuva EU izjavu o usaglašenosti i tehničku dokumentaciju mjerila i stavlja na raspolaganje državnom organu tržišnog nadzora u periodu od deset godina od dana stavljanja mjerila na tržište i ispunjava i druge obaveze utvrđene zakonom.

Uvoznik može da stavi na tržište samo mjerila koja ispunjavaju zahtjeve utvrđene ovim pravilnikom.

Prije stavljanja mjerila na tržište i/ili u upotrebu, uvoznik garantuje da je proizvođač sproveo postupak ocjenjivanja usaglašenosti iz člana 18 ovog pravilnika, izradio tehničku dokumentaciju, da mjerilo nosi CE znak i dodatnu metrološku oznaku, da ga prati primjerak EU deklaracije o usaglašenosti i drugi potrebni dokumenti, kao i da je proizvođač ispunio zahtjeve iz člana 9 st. 5 i 6 ovog pravilnika.

Ako uvoznik smatra ili ima razloga da vjeruje da mjerilo nije usaglašeno sa osnovnim zahtjevima iz Priloga 1 ovog pravilnika i odgovarajućih posebnih priloga za mjerila, on ne može da stavi mjerilo na tržište ni u upotrebu sve dok mjerilo ne bude usaglašeno, a ako mjerilo predstavlja rizik, uvoznik o tome obavještava proizvođača i organ državne uprave nadležan za tržišni nadzor.

Uvoznik na mjerilo, ili ako to nije moguće na ambalaži ili u dokumentaciji koja prati mjerilo stavlja svoje ime, registrovani trgovački naziv ili registrovanu trgovačku oznaku i adresu na kojoj je dostupan, na crnogorskom jeziku.

Uvoznik može, ako to smatra primjerenim, u skladu sa radnim karakteristikama mjerila, da uzima uzorke mjerila koja su već stavljena na raspolaganje na tržište, sprovodi ispitivanja, i prema potrebi, da vodi knjigu pritužbi i registar neusaglašenih i opozvanih mjerila, o čemu obavještava distributere.

Uvoznik primjerak EU izjave o usaglašenosti i tehničke dokumentacije mjerila čuva i stavlja na raspolaganje nadležnom organu, u periodu od deset godina od dana stavljanja mjerila na tržište i ispunjava i druge obaveze utvrđene zakonom.

Prilikom stavljanja mjerila na tržište i/ili u upotrebu, distributeri postupaju sa dužnom pažnjom u pogledu zahtjeva ovog pravilnika.

Isporučilac dostavlja na zahtjev nadležnom organu podatke o svakom subjektu koji mu je isporučio mjerilo, odnosno o subjektu kojem je to mjerilo isporučeno.

Podatke iz stava 1 ovog člana, isporučilac dostavlja na zahtjev nadležnom organu, u periodu od deset godina od dana isporuke mjerila.

Uvoznik ili distributer smatra se proizvođačem u smislu ovog pravilnika i podliježe obavezama proizvođača iz člana 9 ovog pravilnika, ako stavi mjerni instrument na tržište pod svojim imenom ili trgovačkim žigom ili ako izmijeni mjerilo koji je već stavljeno na tržište na način koji može uticati na usaglašenost sa ovim pravilnikom.