Zakon o zaštiti dobrobiti životinja

Ovim zakonom uređuju se prava, obaveze i odgovornosti pravnih i fizičkih lica za zaštitu dobrobiti životinja koje se uzgajaju ili drže za proizvodnju od nepotrebnog bola, patnje ili povreda, zaštite pri usmrćivanju, klanju i prevozu, pri obavljanju zahvata na životinjama i vršenju eksperimenata, kao i druga pitanja od značaja za dobrobit životinja.

Ovaj zakon odnosi se na sve životinje, a naročito na:

1) životinje koje se uzgajaju i reprodukuju radi proizvodnje hrane, vune, kože, krzna i u druge privredne svrhe (u daljem tekstu: životinje za proizvodnju);

2) kućne ljubimce;

3) napuštene, izgubljene i opasne životinje;

4) životinje u zoološkim vrtovima, prihvatilištima ili odgajalištima;

5) životinje u cirkusima i drugim predstavama;

6) životinje koje se koriste u eksperimentima.

Ovaj zakon ne primjenjuje se na embrionalne i fetalne razvojne stadijume životinja.

Ovaj zakon ne primjenjuje se na gazdovanje lovištima, osim na uzgoj i držanje životinja koje se koriste za pomoć u lovu.

Ovaj zakon ne primjenjuje se na ribolov.

Pojedini izrazi upotrijebljeni u ovom zakonu imaju sljedeće značenje:

1) životinja je svaki kičmenjak, osim čovjeka, koji je u stanju da osjeti bol, patnju, strah i stres;

2) životinja za proizvodnju je svaka životinja (uključujući ribe, gmizavce ili vodozemce) koja se uzgaja ili drži u svrhu proizvodnje hrane, vune, kože ili krzna ili u druge proizvodne svrhe;

3) životinje čiji opstanak zavisi neposredno od čovjeka su životinje za proizvodnju, eksperimentalne životinje, kućni ljubimci i životinje koje se drže u cirkusima, zoološkim vrtovima, prihvatilištima, odnosno odgajalištima;

4) izgubljena životinja je životinja koju je držalac izgubio mimo svoje volje;

5) napuštena životinja je životinja koja nema dom ili se nalazi izvan njega, lišena brige i njege držaoca, koju je on svjesno napustio;

6) kućni ljubimci su životinje koje se uzgajaju ili odgajaju radi rekreacije, zaštite ili pomoći čovjeku (psi, domaće mačke, egzotične i ukrasne ptice, mali glodari, terarijumske, akvarijumske i druge životinje);

7) objekti za prodaju kućnih ljubimaca su radnje u kojima se vrši prodaja kućnih ljubimaca, hrane i opreme za kućne ljubimce;

8) objekat za higijenu i eksterijerno uljepšavanje životinja je objekat za higijenu i uljepšavanje kože, dlake i noktiju životinja;

9) opasna životinja je životinja koja može ugroziti okolinu, odnosno čovjeka zbog svoje naravi ili agresivnosti;

10) odgajivačnica za kućne ljubimce je objekat u kojem se kućni ljubimci drže i reprodukuju u komercijalne svrhe;

11) sklonište za napuštene životinje (kućne ljubimce) je prostor sa objektima u kojem se privremeno ili trajno smještaju pronađene (napuštene i izgubljene) životinje na daljnju brigu i moguće udomljavanje;

12) pansion za kućne ljubimce je mjesto sa objektima u kojem držalac, uz novčanu naknadu, privremeno smješta kućnog ljubimca;

13) radne životinje su životinje koje se koriste za pomoć čovjeku (psi koji služe za čuvanje lica i imovine, pomoć osobama sa invaliditetom, u lovu, konji i druge životinje kojima se čovjek služi);

14) službene životinje su životinje koje su obučene i koriste se za obavljanje poslova pojedinih državnih organa (službeni konji i psi);

15) strane (alohtone) životinjske vrste su životinjske vrste koje žive u ekološkom sistemu različitom od sistema iz kojeg potiču;

16) eksperimentalna životinja je svaki kičmenjak, osim čovjeka, beskičmenjaci, njihovi razvojni oblici, namijenjena za izvođenje eksperimenta;

17) eksperiment je svaki zahvat ili postupak na životinjama koji se obavlja u naučno istraživačke ili obrazovne svrhe kojim se životinji može prouzrokovati bol, patnja, trajne povrede ili smrt;

18) zoološki vrt je prostor sa objektima gdje se drže, odnosno reprodukuju domaće i divlje životinje, radi očuvanja ugroženih vrsta i prikazivanja javnosti najmanje sedam dana godišnje u svrhu unapređenja biološkog obrazovanja i vaspitanja čovjeka;

19) cirkusi su predstave sa životinjama koje organizuju pravna ili fizička lica u kojima učestvuju životinje, radi zabave publike;

20) vlasnik odnosno držalac životinja je pravno ili fizičko lice ili lice koje je odgovorno ili zaduženo za životinje, stalno ili privremeno;

21) prevoznik je svako pravno ili fizičko lice koje obavlja prevoz životinja za svoj račun ili za račun drugog lica;

22) prevoz je kretanje životinja jednim ili više prevoznih sredstava uključujući utovar, istovar, pretovar i odmor životinja dok se ne završi istovar životinja u mjestu odredišta;

23) prevozna sredstva su drumska i željeznička vozila, brodovi i avioni (vazduhoplovi) koja se koriste za prevoz životinja;

24) pratilac životinje je lice koje prati životinju tokom prevoza i koje je direktno odgovorno za dobrobit životinja koje prati;

25) pažnja dobrog domaćina je obezbjeđivanje uslova životinji koji zadovoljavaju njene životne potrebe (dovoljne količine kvalitetne hrane i vode, prostora za kretanje, odmor i zaklon, odgovarajuće mikroklimatske i higijenske uslove života, očuvanje fizičke, psihičke i genetske cjelovitosti, preduzimanje i sprovođenje preventivnih, dijagnostičkih, higijenskih, terapeutskih i drugih mjera radi očuvanja zdravstvenog stanja životinje, sprječavanje nastanka povreda, bolesti različitih uzroka, stresa, bola, patnje, straha i smrti);

26) dobra veterinarska praksa (u daljem tekstu: DVP) su standardi etičkog i profesionalnog ponašanja veterinara;

27) zahvat je svaka intervencija koja se sprovodi na životinji kojim se sprečavaju ili liječe bolesti i povrede, odnosno mijenja fizička, psihička ili genetička cjelovitost životinje;

28) analgezija je postupak smanjenja ili isključenja osjećaja bola kod životinja, koji se sprovodi analgeticima, bez gubitka svijesti;

29) anestezija je postupak isključenja osjećaja bola kod životinje koji se sprovodi lokalnim ili opštim anesteticima;

30) omamljivanje je bilo koji namjerni postupak koji dovodi do gubitka svijesti i osjetljivosti na bol, uključujući i postupak koji dovodi do trenutne smrti;

30a) mučenje životinja jeste svako postupanje ili nepostupanje sa životinjama kojim se namjerno ili iz nehata izaziva bol, patnja, strah, stres, povreda, narušava genetska cjelovitost životinje i izaziva smrt i to:

- fizičko mučenje životinje kojim se narušava fizička cjelovitost oštećenjem tkiva i organa, kao što je: batinanje, šutiranje, bičevanje, seksualno nasilje, prisiljavanje na rad ili obuku koji prevazilaze izdržljivost životinje, neodgovarajući načini hvatanja i obuzdavanja, sprovođenje intervencija i eksperimenata na životinjama suprotno odredbama ovog zakona i svjesno reprodukovanje jedinki koje pate od naslednih bolesti, ako se ono ne vrši u eksperimentalne svrhe u skladu sa zakonom;

- psihičko mučenje životinje kojim se narušava njena psihička cjelovitost i koje može izazvati ili izaziva poremećaje u ponašanju i to: onemogućavanje životinji da zadovolji svoje osnovne potrebe u ponašanju, da iskoristi prostor za odmor i zaklon, razjarivanje životinje primjenom fizičke sile, drugim životinjama ili nadražajima koji nijesu svojstveni, nanošenje straha, patnje i prouzrokovanje osjećaja nesigurnosti, kao i sprječavanje životinje da uspostavi socijalnu vezu sa životinjama iste vrste;

31) usmrćivanje je bilo koji namjerni postupak koji dovodi do smrti životinje;

32) klanje je usmrćivanje životinja namijenjenih za ishranu ljudi;

33) religijski obred je niz postupaka koji se odnose na klanje životinja, u skladu sa pravilima religije;

34) putovanje je cjelokupan prevoz životinja od mjesta polaska do mjesta odredišta, uključujući istovar, smještaj i utovar koji se obavlja na usputnim mjestima tokom putovanja.

Pravo držanja životinja ima svako lice koje ispunjava uslove za zaštitu života i dobrobiti životinja, u skladu sa ovim zakonom.

Svako lice je obavezno da se stara o životinjama, a naročito o životinjama čiji opstanak zavisi neposredno od njega.

Držalac životinje dužan je da postupa prema životinji sa pažnjom dobrog domaćina i da životinji obezbijedi životne uslove koji odgovaraju njenoj vrsti, rasi, polu, starosti kao i fizičkim, biološkim i proizvodnim specifičnostima, osobinama u ponašanju, odnosno zdravstvenom stanju životinje.

Držalac životinje odgovoran je za život i dobrobit životinje, kao i za štetu koju ona može nanijeti drugim licima ili životinjama.

Držalac životinje dužan je da spriječi životinju da ugrozi život, bezbjednost ili imovinu drugog lica, odnosno život i bezbjednost druge životinje.