Zakon o alternativnim investicionim fondovima

Ovim zakonom uređuju se uslovi za osnivanje i upravljanje alternativnim investicionim fondovima, uslovi za osnivanje i poslovanje društava za upravljanje alternativnim investicionim fondovima i druga pitanja od značaja za funkcionisanje alternativnih investicionih fondova i društava za upravljanje alternativnim investicionim fondovima.

Alternativni investicioni fond (u daljem tekstu: AIF) je investicioni fond koji prikuplja sredstva od investitora sa namjerom da ih investira u skladu sa utvrđenom politikom ulaganja u korist tih investitora, a koji ne predstavlja subjekt za zajednička ulaganja u prenosive hartije od vrijednosti (u daljem tekstu: UCITS) u smislu zakona kojim se uređuje organizovanje i rad otvorenih investicionih fondova sa javnom ponudom.

Društvo za upravljanje alternativnim investicionim fondovima (u daljem tekstu: DZUAIF) je pravno lice sa sjedištem u Crnoj Gori čija je redovna djelatnost upravljanje jednim ili više AIF-ova na osnovu dozvole za rad izdate od strane Komisije za tržište kapitala (u daljem tekstu: Komisija), u skladu sa ovim zakonom.

Ovaj zakon primjenjuje se na:

1) društva za upravljanje alternativnim investicionim fondovima sa sjedištem u Crnoj Gori koja upravljaju jednim ili više alternativnih investicionih fondova;

2) društva za upravljanje alternativnim investicionim fondovima sa sjedištem u državi članici Evropske unije, koja upravljaju jednim ili više alternativnih investicionih fondova, a koja posluju u Crnoj Gori;

3) društva za upravljanje alternativnim investicionim fondovima sa sjedištem u trećoj državi, koja upravljaju jednim ili više alternativnih investicionih fondova, a koja posluju u Crnoj Gori.

Ovaj zakon se ne primjenjuje na:

1) holding društva;

2) društva za upravljanje dobrovoljnim penzionim fondovima i dobrovoljne penzione fondove;

3) društva za osiguranje i reosiguranje;

4) međunarodne institucije u slučaju da takve institucije upravljaju AIF-ovima u mjeri u kojoj ti alternativni investicioni fondovi djeluju u javnom interesu;

5) centralne banke;

6) organe ili druge institucije koje upravljaju fondovima koji upravljaju penzionim sistemima i sistemima socijalne sigurnosti;

7) programe učestvovanja zaposlenih u dobiti ili štednje radnika;

8) sekjuritizacione subjekte posebne namjene;

9) DZUAIF koji upravlja jednim ili više AIF-ova čiji su jedini članovi, odnosno investitori DZUAIF ili matična društva ili zavisna društva DZUAIF-a ili druga zavisna društva ovih matičnih društava, pod uslovom da nijedan od ovih članova, odnosno investitora nije i sam AIF.

Izrazi upotrijebljeni u ovom zakonu, imaju sljedeća značenja:

1) država članica - država članica Evropske unije i Evropskog ekonomskog prostora;

2) treća država - država koja nije država članica Evropske unije i Evropskog ekonomskog prostora;

3) otvoreni AIF je zasebna imovina, koja nema svojstvo pravnog lica, koju organizuje i kojom upravlja DZUAIF, u svoje ime i za zajednički račun članova AIF-a, u skladu sa odredbama ovoga zakona, pravilima poslovanja i/ili prospekta tog AIF-a, kada postoji obaveza njegovog objavljivanja, a čije se investicione jedinice/udjeli otkupljuju na zahtjev članova, direktno ili posredno, iz imovine otvorenog AIF-a, na način i pod uslovima utvrđenim pravilima poslovanja i/ili prospektom AIF-a, kada postoji obaveza njegovog objavljivanja i to prije okončanja postupka likvidacije, odnosno prestanka AIF-a;

4) zatvoreni AIF je:

a) zatvoreni AIF koji nema svojstvo pravnog lica - zasebna imovina, koja nema svojstvo pravnog lica, koju organizuje i kojom upravlja DZUAIF, u svoje ime i za zajednički račun članova AIF-a, u skladu sa odredbama ovog zakona i pravilima poslovanja AIF-a, a čije investicione jedinice/udjele na zahtjev članova nije moguće otkupiti iz imovine AIF-a,

b) zatvoreni AIF koji ima svojstvo pravnog lica - pravno lice osnovano u formi akcionarskog društva ili komanditnog društva, koje osniva i kojim upravlja DZUAIF u njegovo ime i za njegov račun u skladu sa odredbama ovog zakona, pravilima poslovanja i/ili prospektom AIF-a, kada

postoji obaveza njegovog objavljivanja, statutom AIF-a, a čiji se udjeli, odnosno akcije u AIF-u ne mogu na zahtjev članova otkupiti iz imovine AIF-a,

c) zatvoreni AIF koji ima svojstvo pravnog lica sa internim upravljanjem - zatvoreni AIF osnovan u formi akcionarskog društva ili komanditnog društva, koji upravlja svojom imovinom sam, a ne preko DZUAIF-a, pri čemu se na njega shodno primjenjuju odredbe ovog zakona koje se odnose na DZUAIF

5) DZUAIF iz države članice (EU DZUAIF) je pravno lice sa registrovanim sjedištem u državi članici, čija je redovna djelatnost upravljanje jednim ili više AIF-ova na osnovu odobrenja nadležnog organa države članice;

6) DZUAIF iz treće države je pravno lice sa registrovanim sjedištem u trećoj državi čija je redovna djelatnost upravljanje jednim ili više AIF-ova na osnovu odobrenja nadležnog organa treće države;

7) podružnica DZUAIF-a je mjesto poslovanja koje je dio DZUAIF-a, koji nema svojstvo pravnog lica i koji obavlja djelatnosti za koje je DZUAIF dobio dozvolu za rad od Komisije. Sva mjesta poslovanja, koje je DZUAIF sa registrovanim sjedištem u Crnoj Gori, osnovao u jednoj državi članici, smatraju se jednom podružnicom;

8) podružnica DZUAIF-a iz države članice, odnosno treće države je svako mjesto poslovanja koje je DZUAIF sa registrovanim sjedištem u jednoj državi članici ili trećoj državi osnovao u bilo kojoj državi članici, a koja se u smislu ovog zakona smatraju jednom podružnicom;

9) naknada koja zavisi od prinosa je udio u dobiti AIF-a koji pripada DZUAIF-u po osnovu naknade za upravljanje AIF-om, isključujući udio u dobiti AIF-a koji pripada DZUAIF-u po osnovu povraćaja od ulaganja DZUAIF-a u AIF;

10) uska povezanost znači povezanost dva ili više fizičkih ili pravnih lica, odnosno subjekata, na jedan od sljedećih načina:

a) odnosom učešća ili

b) odnosom kontrole;

11) učešće je učestvovanje nekog lica u drugom pravnom licu kada ima direktna ili indirektna ulaganja na osnovu kojih posjeduje najmanje 20% učešća ili više u kapitalu tog pravnog lica ili glasačkim pravima u tom pravnom licu;

12) kontrola je odnos između matičnog društva i zavisnog društva ili sličan odnos između bilo kojeg fizičkog ili pravnog lica i nekog društva, a zavisno društvo zavisnog društva takođe se smatra zavisnim društvom matičnog društva koje je na čelu tih društava, a situacije u kojima su dva ili više pravnih ili fizičkih lica trajno povezana sa istim licem putem odnosa kontrole, smatraće se odnosom bliske povezanosti između tih lica;

13) matično društvo je matično društvo u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo i primjena standarda finansijskog izvještavanja;

14) zavisno društvo je zavisno društvo u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo i primjena standarda finansijskog izvještavanja;

15) nadležni organ je organ pojedine države članice, odnosno treće države, koji je zakonom ili propisima te države ovlašćen za izdavanje odobrenja za osnivanje i rad ili nadzor DZUAIF-a ili AIF-a;

16) nadležni organ za depozitare je organ pojedine države članice ili treće države koji je zakonom ili propisima te države ovlašćen za izdavanje odobrenja za osnivanje i rad ili nadzor depozitara;

17) AIF iz države članice (EU AIF) je:

a) AIF koji je dobio dozvolu za rad ili je registrovan u državi članici u skladu sa zakonima i propisima te države članice,

b) AIF koji nije dobio dozvolu za rad ili nije registrovan u državi članici, ali ima registrovano sjedište i/ili mjesto stvarnog upravljanja u državi članici;

18) AIF iz treće države je AIF koji nije iz Crne Gore ili iz druge države članice;

19) upravljanje ulaganjima obuhvata najmanje upravljanje portfolijom i upravljanje rizicima;

20) centralni AIF je AIF u koji ulaže neki drugi AIF ili ima izloženost u skladu sa tačkom 17 ovog stava;

21) AIF ulagač kapitala je svaki AIF koji ulaganjem u centralni AIF prati njegovu investicionu politiku i strategiju, na jedan od sljedećih načina:

a) ulaganjem najmanje 85% sopstvene imovine u udjele u AIF-u centralnog AIF-a,

b) ulaganjem najmanje 85% sopstvene imovine u više od jednog centralnog AIF-a, ako takvi centralni AIF-ovi imaju iste strategije ulaganja,

c) izložen je sa najmanje 85% sopstvene imovine prema centralnom AIF-u na drugi način;

22) holding društvo je društvo koje ima udjele u jednom ili više drugih društava a čija je komercijalna svrha sprovođenje poslovne strategije preko svojih društava kćerki, povezanih društava ili putem učestvovanja, kako bi se dao doprinos njihovoj dugoročnoj vrijednosti, a koje je društvo:

a) koje posluje za svoj račun i čiji su udjeli uvršteni za trgovanje na uređenom tržištu, ili

b) neko drugo društvo koje nije osnovano sa osnovnom namjenom da ostvaruje povrat za investitore putem prodaje udjela koje ima u svojim društvima kćerima ili povezanim društvima, a što se može utvrditi uvidom u njihove godišnje finansijske izvještaje ili druga službena dokumenta;

23) matična država članica AIF-a je:

a) država članica u kojoj je AIF dobio dozvolu za rad ili je registrovan u skladu sa važećim nacionalnim pravom, ili u slučaju više dozvola za rad ili registracija, država članica u kojoj je AIF prvi put dobio dozvolu za rad ili je registrovan,

b) ako AIF nije dobio dozvolu za rad niti je registrovan u jednoj od država članica, država članica u kojoj AIF ima registrovano sjedište i/ili mjesto stvarnog upravljanja;

24) matična država članica DZUAIF-a je država članica u kojoj DZUAIF ima registrovano sjedište. Za DZUAIF iz treće države sva pozivanja na „matičnu državu članicu DZUAIF-a“ u ovom zakonu tumače se kao „referentna država članica“;

25) referentna država članica je država članica određena u skladu sa članom 112 stav 1 ovog zakona;

26) država članica domaćin DZUAIF-a je:

a) država članica, koja nije matična država članica, u kojoj DZUAIF iz države članice upravlja AIF-ovima iz države članice,

b) država članica, koja nije matična država članica, u kojoj DZUAIF iz države članice stavlja na tržište udjele AIF-a iz države članice,

c) država članica, koja nije matična država članica, u kojoj DZUAIF iz države članice stavlja na tržište udjele AIF-a iz treće države,

d) država članica, koja nije referentna država članica, u kojoj DZUAIF iz treće države upravlja AIF-ovima iz države članice,

e) država članica, koja nije referentna država članica, u kojoj DZUAIF iz treće države stavlja na tržište udjele AIF-a iz države članice,

f) država članica, koja nije referentna država članica, u kojoj DZUAIF iz treće države stavlja na tržište udjele AIF-a iz treće države;

g) država članica koja nije matična država članica DZUAIF-a, a na čijem području DZUAIF obavlja pomoćne usluge iz člana 9 stav 6 ovog zakona;

27) evropski pasoš je pravo DZUAIF-a da, na osnovu dozvole za rad izdate od strane Komisije ili nadležnog organa matične države članice, obavlja djelatnost na teritoriji drugih država članica;

28) osnovni kapital znači:

a) upisani kapital, u onoj mjeri u kojoj je uplaćen, plus račun emisione premije, ali isključujući kumulativne povlašćene akcije;

b) rezerve i dobici i gubici prikazani kao rezultat primjene konačnog dobitka ili gubitka;

29) emitent je pravno lice kako je određeno zakonom kojim se uređuje tržište kapitala, a čije su hartije od vrijednosti, odnosno drugi finansijski instrumenti uključeni u trgovanje na regulisanom tržištu, na način koji je propisan zakonom kojim se uređuje tržište kapitala;

30) pravni zastupnik je fizičko lice koje ima prebivalište u Crnoj Gori ili pravno lice koje ima registrovano sjedište u Crnoj Gori, a koje je izričito ovlastio DZUAIF iz treće države da djeluje u ime takvog DZUAIF-a iz treće države u odnosima sa Komisijom, nadležnim organima, investitorima, institucijama i drugim ugovornim stranama DZUAIF-a iz treće države u Crnoj Gori, a u vezi sa obavezama DZUAIF-a iz treće države u skladu sa ovim zakonom;

31) finansijski instrument je finansijski instrument kako je definisan zakonom koji uređuje tržište kapitala;

32) finansijska poluga je svaka metoda pomoću koje DZUAIF povećava izloženost AIF-a kojim upravlja, bilo pozajmljivanjem novca ili hartija od vrijednosti, bilo zauzimanjem pozicija sa derivatima u koje je ugrađena finansijska poluga, ili na drugi način;

33) upravljanje AIF-om je obavljanje poslova upravljanja ulaganjima za jedan ili više AIF-ova;

34) marketing (stavljanje na tržište) je svaka direktna ili indirektna ponuda ili distribucija udjela u AIF-ovima namijenjena potencijalnim investitorima, na inicijativu DZUAIF-a ili u ime DZUAIF-a;

35) distribucija udjela je prodaja udjela u AIF-ovima koju, pored DZUAIF-a, mogu obavljati i druga pravna lica u Crnoj Gori, na osnovu ugovora o distribuciji (u daljem tekstu: distributeri), u skladu sa ovim zakonom, zakonom kojim se uređuje tržište kapitala i podzakonskim aktima donesenim na osnovu tih zakona;

36) nelistirano društvo je privredno društvo koje ima registrovano sjedište u Crnoj Gori i čije akcije nisu uključene u trgovanje na regulisanom tržištu, u smislu zakona kojim se uređuje tržište kapitala;

37) nelistirano društvo iz države članice je privredno društvo koje ima registrovano sjedište u državi članici i čije akcije nisu uključene u trgovanje na regulisanom tržištu, u smislu zakona kojim se uređuje tržište kapitala;

38) glavni broker je investiciono društvo ili drugi subjekt koji podliježe prudencijalnim propisima ili stalnom nadzoru, koji nudi usluge profesionalnim investitorima prvenstveno radi finansiranja ili izvršavanja transakcija sa finansijskim instrumentima kao druga ugovorna strana i koji takođe može pružati druge usluge poput saldiranja i kliringa transakcija, usluga čuvanja, pozajmljivanja hartija od vrijednosti, posebno personalizovane tehnologije i pogodnosti operativne podrške;

39) profesionalni investitor je investitor koji ispunjava uslove za profesionalnog klijenta, u smislu zakona kojim se uređuje tržište kapitala;

40) mali investitor je investitor koji nije profesionalni investitor;

41) kvalifikovani investitor je mali investitor koji ispunjava sljedeće uslove:

a) za potrebe ulaganja u udjele u AIF-u jednog AIF-a se obavezuje da jednokratnom uplatom uplati iznos od najmanje 50.000 eura ili ekvivalentnu vrijednost u drugoj valuti, na način propisan pravilima poslovanja i prospektom AIF-a, kada postoji obaveza njegovog objavljivanja,

b) DZUAIF je procijenio da ima dovoljno iskustva na tržištu kapitala i stručnog znanja da bi razumio rizike ulaganja, kao i da je ulaganje u AIF, u skladu sa njegovim investicionim ciljevima;

42) kvalifikovano učešće je posredno ili neposredno učešće u DZUAIF-u koje predstavlja najmanje 10% kapitala, odnosno prava glasa ili manje učešće koje omogućava ostvarenje značajnog uticaja na upravljanje DZUAIF-om. Za utvrđivanje prava glasa u smislu ove odredbe primjenjuju se odredbe zakona kojim se uređuje tržište kapitala;

43) društvo za sekuritizaciju je pravno lice koje je osnovano isključivo za obavljanje poslova sekuritizacije, u skladu sa zakonom;

44) UCITS fond je subjekt za zajednička ulaganja u prenosive hartije od vrijednosti u skladu sa zakonom koji uređuje otvorene investicione fondove sa javnom ponudom;

45) depozitar je subjekt koji pruža usluge depozitara definisane poglavljem III ovog zakona;

46) član, odnosno akcionar AIF-a (investitor) je fizičko ili pravno lice koje je zakoniti imalac udjela u AIF-u na čije ime i za čiji račun su registrovani udjeli, odnosno akcije AIF-a, odnosno za čiji račun se vode investicione jedinice u registru investicionih jedinica AIF-a;

47) investiciona jedinica je slobodno prenosivi dematerijalizovan finansijski instrument koji predstavlja srazmjerni obračunski udio u ukupnoj neto imovini otvorenog AIF-a, odnosno zatvorenog AIF-a koji nema svojstvo pravnog lica;

48) udio u AIF-u je udio, odnosno akcija u zatvorenom AIF-u koji ima svojstvo pravnog lica, odnosno investiciona jedinica u otvorenom AIF-u, odnosno zatvorenom AIF-u koji nema svojstvo pravnog lica;

49) prospekt AIF-a je osnovni dokument AIF-a koji potencijalnim investitorima pruža potpune i jasne informacije za donošenje osnovane odluke o ulaganju u AIF;

50) ključne informacije za investitora su dokument AIF-a koji sadrži odgovarajuće informacije o najvažnijim karakteristikama AIF-a, kao što su vrste ulaganja i mogući rizici, a koje su jasno naznačene kao ključne i omogućavaju investitorima da razumiju vrste i značaj rizika, uz ocjenu posljedica sticanja udjela u AIF-u, a na koji se shodno primjenjuju odredbe zakona kojim se uređuju otvoreni investicioni fondovi sa javnom ponudom;

51) član uprave je direktor, član odbora direktora, izvršni direktor, član upravnog odbora ili član nadzornog odbora u smislu zakona kojim se uređuju privredna društva;

52) portfelj AIF-a je imovina u koju AIF ulaže u skladu sa odredbama ovog zakona;

53) Evropski fond preduzetničkog kapitala (European Venture Capital Fund - EuVECA) je - oznaka koju može koristiti DZUAIF u odnosu na kvalifikovani fond preduzetničkog kapitala koji je definisan propisom EU o evropskim fondovima preduzetničkog kapitala;

54) Evropski fond socijalnog preduzetništva (European social entrepreneurship fund - EuSEF) je oznaka koju može koristiti DZUAIF u odnosu na kvalifikovani fond preduzetničkog kapitala koji je definisan propisom EU o evropskim fondovima za socijalno preduzetništvo;

55) javna ponuda je svako obavještenje dato u bilo kom obliku i na bilo koji način upućeno svim potencijalnim investitorima, koje sadrži dovoljno informacija o uslovima ponude i o ponuđenim udjelima u investicionom fondu na osnovu kojih se potencijalni investitor može odlučiti na kupovinu tih udjela;

56) privatna ponuda je svako obavještenje dato u bilo kom obliku i na bilo koji način upućeno profesionalnim i/ili kvalifikovanim investitorima, koje sadrži dovoljno informacija o uslovima ponude i o ponuđenim udjelima u AIF-u na osnovu kojih se investitor može odlučiti na kupovinu tih udjela, a koje je po nekoj svojoj karakteristici uslovljeno (npr. minimalnim iznosom ulaganja, ciljanom grupom investitora ili brojem investitora);

57) društva povezana zajedničkim upravljanjem su društva koja nemaju bliske veze jedni sa drugima, ali su povezana na jedan od sljedećih načina:

a) njima se upravlja na jedinstvenoj osnovi u skladu sa ugovorom ili odredbama statuta, ili

b) većina članova njihove uprave ili nadzornog odbora su ista lica;

58) relevantno lice je lice koje u odnosu na DZUAIF predstavlja:

a) lice na rukovodećoj poziciji u DZUAIF-u, lice koje je član, odnosno akcionar DZUAIF-a, lice koje je član nadzornog odbora ili lice koje je prokurista DZUAIF-a,

b) lice na rukovodećoj poziciji, član nadzornog odbora ili prokurista u zatvorenom AIF-u koji ima svojstvo pravnog lica,

c) lice na rukovodećoj poziciji u pravnom licu na koje je DZUAIF delegirao svoje poslove, lice na rukovodećoj poziciji ili član društva ovlašćenog za ponudu i distribuciju udjela u AIF-u,

d) lice koje je zaposleno u DZUAIF-u, lice koje je zaposleno u pravnom licu na koje je DZUAIF delegirao svoje poslove ili lice koje je zaposleno u pravnom licu ovlašćenom za ponudu i distribuciju udjela AIF-a, a koje je uključeno u djelatnosti koje DZUAIF obavlja,

e) sva druga fizička lica koja obavljaju usluge za DZUAIF, odnosno lica koja su angažovana od strane DZUAIF-a, a koja su uključena u djelatnosti koje DZUAIF obavlja;

59) lična transakcija je transakcija finansijskim instrumentima koja je izvršena od strane ili u ime relevantnog lica, pod uslovom da je ispunjen bar jedan od sljedećih kriterijuma:

a) relevantno lice djeluje izvan djelokruga aktivnosti koje obavlja u profesionalnom svojstvu,

b) transakcija je izvršena za račun jednog od sljedećih lica:

- relevantnog lica,

- lica sa kojim je relevantno lice blisko povezano u smislu zakona kojim se uređuje tržište kapitala,

- lica sa kojim je relevantno lice u rodbinskoj vezi a sa njim dijeli isto domaćinstvo bar godinu dana na dan kada je lična transakcija izvršena, ili

- lica čiji je odnos s relevantnim licem takve prirode da relevantno lice ima neposredan ili posredan materijalni interes od ishoda transakcije, a koji ne predstavlja proviziju ili naknadu za izvršenje transakcije;

60) trajni nosač je sredstvo koje omogućava trajno čuvanje podataka, tako da se čuvanim podacima uvijek može pristupiti i da se čuvani podaci mogu reprodukovati u neizmijenjenom obliku u periodu koji odgovara svrsi čuvanja;

61) Revizor je nezavisni spoljni ovlašćeni revizor kako je definisano u zakonu kojim se uređuje revizija;

62) CRPS je Centralni registar privrednih subjekata Crne Gore;

63) ESMA je Evropska agencija za nadzor hartija od vrijednosti i tržišta kapitala;

64) EBA je Evropska agencija za nadzor banaka koja je regulisana Uredbom (EZ) 1093/2010 Evropskog parlamenta i Savjeta EU;

65) EIOPA je Evropska agencija za nadzor osiguranja i penzijskog osiguranja;

66) ESRB je Evropski odbor za sistemski rizik;

67) ESFS je Evropski sistem finansijskih agencija kojeg čine ESMA, EBA, EIOPA, ESRB i nacionalni nadzorni organi država članica EU;

68) FATF je Radna grupa za finansijske mjere u borbi protiv pranja novca - međuvladino tijelo osnovano sa ciljem razvoja politika usmjerenih na eliminisanje prijetnji pranja novca, finansiranja terorizma i drugih povezanih prijetnji integritetu međunarodnog finansijskog sistema;

69) ESCB je Evropski sistem centralnih banaka;

70) predmarketinška aktivnost je direktno ili indirektno pružanje informacija ili obavještenja o investicionim strategijama ili investicionim idejama od strane DZUAIF-a, ili u njegovo ime, potencijalnim profesionalnim investitorima koji u Evropskoj uniji imaju boravište ili registrovano sjedište kako bi se ispitalo njihovo interesovanje za AIF ili pojedini njegov dio, koji još nije osnovan ili koji je osnovan, ali za koji još nije poslato obavještenje o namjeri obavljanja marketinga u skladu sa članom 87 stav 1 ili članom 91 stav 1 ovog zakona, u državi članici u kojoj potencijalni investitori imaju boravište ili registrovano sjedište, a koje ni u jednom od ta dva slučaja nema osobinu ponude ili plasiranja potencijalnom investitoru kako bi uložio u udjele ili akcije tog AIF-a ili njegovog dijela;

71) centralni depozitar hartija od vrijednosti je pravno lice koje upravlja sistemom za saldiranje hartija od vrijednosti, odnosno koje pored te funkcije vrši i početno evidentiranje u sistemu, u nematerijalizovanom obliku i/ili osigurava i vodi račune hartija od vrijednosti na najvećem nivou;

72) kapital AIF-a je ukupni uplaćeni kapital i neopozivi neuplaćeni dio kapitala AIF-a izračunat na osnovu iznosa koji preostaje za ulaganje nakon odbitka svih naknada, troškova i izdataka koje direktno ili indirektno snose investitori;

73) AIF koji primjenjuje finansijsku polugu je AIF čiju izloženost povećava DZUAIF koji njime upravlja, pozajmljivanjem novca ili hartija od vrijednosti, odnosno zauzimanjem pozicija finansijskom polugom ugrađenom u pozicije sa derivatima ili na bilo koji drugi način;

74) digitalna operativna otpornost je sposobnost društva za upravljanje da izgradi, obezbijedi i redovno preispituje svoju operativnu cjelovitost i pouzdanost, tako da korišćenjem usluga trećih lica (pružalaca IKT usluga) direktno ili indirektno obezbjeđuje sve potrebne IKT kapacitete za bezbjednost mrežnih i informacionih sistema koje koristi, kao i za kontinuirano i kvalitetno pružanje usluga, uključujući i u uslovima poremećaja;

75) mrežni i informacioni sistem je:

a) elektronska komunikaciona mreža, odnosno sistem za prenos, bez obzira na to da li se zasniva na stalnoj infrastrukturi ili centralizovanom upravljačkom kapacitetu, i ako je primjenjivo, oprema za preusmjeravanje ili usmjeravanje, kao i druga sredstva, uključujući i mrežne elemente koji nisu aktivni, a koji omogućavaju prenos signala putem žičanih, radio, optičkih ili drugih elektromagnetnih sredstava, uključujući satelitske mreže, zemaljske fiksne mreže (sa komutacijom kanala ili paketa podataka, uključujući internet) i pokretne mreže, elektroenergetske kablovske sisteme u mjeri u kojoj se koriste za prenos signala, mreže koje se koriste za radijsko i televizijsko emitovanje, kao i kablovske televizijske mreže, bez obzira na vrstu informacija koje prenose;

b) svaki uređaj ili skup povezanih ili srodnih uređaja, od kojih jedan ili više njih programski izvršava automatsku obradu digitalnih podataka; ili

c) skup digitalnih podataka koji se čuvaju, obrađuju, dobijaju ili prenose elementima iz podtač. a i b ove tačke radi njihovog rada, upotrebe, zaštite i održavanja;

76) IKT rizik je svaka razumno prepoznatljiva okolnost koja je povezana sa upotrebom mrežnih i informacionih sistema, a koja, ako do nje dođe, može izazvati negativne posljedice u digitalnom ili fizičkom okruženju i ugroziti bezbjednost mrežnih i informacionih sistema, bilo kog alata ili procesa koji zavisi od tehnologije, poslovnih operacija, procesa ili pružanja usluga;

77) IKT rizik povezan sa trećim licima je IKT rizik koji može nastati za društvo za upravljanje ili depozitara u vezi sa korišćenjem IKT usluga koje pružaju treća lica (pružaoci IKT usluga) ili njihovi podugovarači, uključujući i aranžmane za eksternalizaciju;

78) treća strana pružalac IKT usluga je preduzetnik koji pruža IKT usluge;

79) IKT usluga je digitalna i usluga obrade podataka koja se putem IKT sistema kontinuirano pruža jednom ili više unutrašnjih ili spoljašnjih korisnika, uključujući usluge zakupa informatičke opreme i hardverske usluge koje obuhvataju pružanje tehničke podrške od strane pružaoca hardvera putem ažuriranja softvera ili ugrađenog softvera, uz izuzetak tradicionalnih analognih telefonskih usluga;

80) Jedinstvena evropska pristupna tačka (ESAP) je centralizovana platforma Evropske unije za pristup javno dostupnim informacijama relevantnim za finansijske usluge, tržišta kapitala i održivost;

81) tijelo za prikupljanje je ESMA, kojoj Komisija prosleđuje informacije koje se u skladu sa ovim zakonom prikupljaju i javno objavljuju, radi njihove dostupnosti putem Jedinstvene evropske pristupne tačke (ESAP);

82) metapodaci su strukturisane informacije koje opisuju i omogućavaju lakše pretraživanje, identifikaciju i upotrebu podataka;

83) identifikaciona oznaka pravnog lica (LEI) je jedinstveni kod kojim se, u skladu sa međunarodnim standardima, identifikuje pravno lice;

84) format iz kojeg se mogu izdvojiti podaci je otvoreni oblik elektronske datoteke koji omogućava da se podaci lako prepoznaju, izdvoje i čitaju pomoću elektronskih aplikacija, i koji je dostupan javnosti bez ograničenja za njegovu upotrebu i ponovnu obradu.

(1) DZUAIF se osniva kao društvo sa ograničenom odgovornošću, akcionarsko društvo ili komanditno društvo.

(2) Na DZUAIF se shodno primjenjuju odredbe zakona kojim se uređuju privredna društva i odredbe zakona kojim se uređuje tržište kapitala, osim ako ovim zakonom nije drugačije određeno.

(3) Svakim AIF-om upravlja jedan DZUAIF, koji je odgovoran za obezbjeđivanje usklađenosti sa odredbama ovog zakona.

(4) U slučajevima kada DZUAIF, koji nije zatvoreni AIF koji ima svojstvo pravnog lica sa internim upravljanjem, nije u mogućnosti da obezbijedi usklađenost sa odredbama ovog zakona, za koju je sam AIF odgovoran, dužan je da bez odlaganja obavijesti Komisiju, a kada je to primjenjivo i nadležni organ AIF-a u državi članici.

(5) Nakon prijema obavještenja iz stava 4 ovog člana, Komisija nalaže neophodne mjere, s ciljem obezbjeđenja usklađenosti sa odredbama ovog zakona.

(6) Ako, i nakon preduzetih mjera, neusklađenost i dalje postoji, Komisija oduzima dozvolu za upravljanje relevantnim AIF-om i udjeli u navedenom AIF-u se više ne mogu stavljati na tržište u Crnoj Gori.

(7) U poslovnom imenu DZUAIF-a moraju biti sadržane riječi „društvo za upravljanje alternativnim investicionim fondovima”.

(8) Pravno lice koje nema dozvolu za rad u skladu sa ovim zakonom ne može koristiti u svom poslovnom imenu ili nazivu, kao ni u pravnom prometu pojam „društvo za upravljanje alternativnim investicionim fondovima”, niti pojmove izvedene ili skraćene iz tog pojma, ili drugi sličan naziv.

(1) Poslovi upravljanja ulaganjima koje je DZUAIF dužan da obavlja u toku upravljanja AIF-om obuhvataju:

1) upravljanje portfeljem;

2) upravljanje rizicima.

(2) Pored poslova iz stava 1 ovog člana, DZUAIF u toku upravljanja AIF-om može dodatno obavljati sljedeće poslove:

1) administrativni poslovi koji uključuju:

a) pravne i računovodstvene usluge u vezi s upravljanjem AIF-om;

b) prijem i obrada zahtjeva investitora;

c) vrednovanje imovine AIF-a i utvrđivanje cijene udjela AIF-a, uključujući i izračunavanje poreske obaveze;

d) vođenje registra udjela u AIF-u;

e) raspodjelu prihoda ili dobiti;

f) izdavanje i otkup udjela u AIF-u;

g) ispunjenje ugovornih obaveza, uključujući izdavanje potvrda;

h) vođenje poslovnih evidencija;

i) praćenje usklađenosti;

2) marketing;

3) aktivnosti u vezi sa imovinom AIF-a, i to: usluge koje su potrebne za ispunjavanje fiducijarnih obaveza DZUAIF-a, upravljanje objektima, djelatnost upravljanja nekretninama, savjetovanje društava o strukturi kapitala, poslovnim strategijama i srodnim pitanjima, savjetovanje i usluge vezane za spajanje i kupovinu udjela u društvima i ostale usluge povezane sa upravljanjem AIF-om i društvima i ostalom imovinom u koju je AIF uložio.

(1) AIF-om može upravljati samo DZUAIF kojem je izdata dozvola za rad u skladu sa ovim zakonom.

(2) DZUAIF kojem je izdata dozvola za rad u skladu sa ovim zakonom treba u svakom trenutku da ispunjava uslove za izdavanje dozvole za rad utvrđene ovim zakonom.

(3) DZUAIF ne može da obavlja druge djelatnosti izuzev djelatnosti propisanih članom 8 ovog zakona i djelatnosti upravljanja UCITS fondom koja je predmet posebnog odobrenja shodno zakonu koji uređuje otvorene investicione fondove sa javnom ponudom.

(4) Zatvoreni AIF koji ima svojstvo pravnog lica sa internim upravljanjem ne može da obavlja druge djelatnosti izuzev djelatnosti upravljanja sopstvenom imovinom u skladu sa članom 8 ovog zakona.

(5) Pored lica iz stava 1 djelatnost DZUAIF-a može da obavlja:

1) DZUAIF iz države članice koji, u skladu sa odredbama ovog zakona, osnuje podružnicu u Crnoj Gori ili koji neposredno obavlja djelatnosti DZUAIF-a u Crnoj Gori, na osnovu odobrenja nadležnog organa matične države članice DZUAIF-a;

2) DZUAIF iz treće države koji, u skladu sa odredbama ovog zakona, osnuje podružnicu u Crnoj Gori ili je ovlašćen da neposredno obavlja djelatnosti DZUAIF-a u Crnoj Gori, na osnovu odobrenja nadležnog organa referentne države članice DZUAIF-a, i na osnovu odobrenja Komisije.

(6) Izuzetno od stava 3 ovog člana, Komisija može dozvoliti DZUAIF-u obavljanje sljedećih dodatnih djelatnosti:

1) upravljanje investicionim portfeljima na diskrecionoj i pojedinačnoj osnovi u skladu sa zakonom koji uređuje tržište kapitala, kao i investicionim portfeljima u vlasništvu penzionih fondova i institucija za penzijsko osiguranje u skladu sa zakonom kojim se uređuju penzioni fondovi i institucije za penzijsko osiguranje;

2) pomoćne usluge koje obuhvataju:

a) investiciono savjetovanje;

b) čuvanje i administraciju akcija, udjela i jedinica u institucijama kolektivnog investiranja;

c) prijem i prenos naloga u vezi sa finansijskim instrumentima;

d) druga funkcija ili djelatnost koju DZUAIF već obavlja u vezi sa AIF-om kojim upravlja u skladu sa ovim članom ili u vezi sa uslugama koje pruža u skladu sa ovim

stavom, pod uslovom da se svakim mogućim sukobom interesa prouzrokovanim obavljanjem ove funkcije ili djelatnosti drugim licima upravlja na odgovarajući način.

(7) U slučaju kada DZUAIF pruža usluge iz stava 6 ovog člana, pored odredbi ovog zakona, shodno se primjenjuju odredbe zakona kojim se uređuje tržište kapitala.

(8) DZUAIF-u, u skladu sa ovim zakonom, se ne može izdati dozvola za rad koja sadrži samo dozvolu za obavljanje:

1) djelatnosti iz stava 6 ovog člana;

2) aktivnosti iz člana 8 stav 2 ovog zakona; ili

3) usluga iz člana 8 stav 1 tačka 1 ovog zakona, a da ne pruža usluge iz člana 8 stav 1 tačka 2 ovog zakona.

(9) DZUAIF je dužan da Komisiji u svakom trenutku dostavi informacije koje su joj potrebne za praćenje usklađenosti DZUAIF-a sa uslovima propisanim ovim zakonom.

(10) Investiciona društva koja imaju dozvolu za rad u skladu sa zakonom koji uređuje tržište kapitala ne moraju da dobiju dozvolu za rad na osnovu ovog zakona kako bi pružala investicione usluge kao što je upravljanje pojedinačnim (individualnim) portfeljem klijenta koji ulaže u AIF.

(1) Komisija vodi i redovno ažurira registar društava za upravljanje alternativnim investicionim fondovima kojima je izdala dozvolu za rad.

(2) Registar iz stava 1 ovog člana je javan i sadrži najmanje sljedeće informacije:

1) naziv i pravni oblik DZUAIF;

2) adresu i matični broj DZUAIF;

3) imena članova uprave DZUAIF-a;

4) imena pet najvećih vlasnika DZUAIF-a;

5) spisak AIF-ova, AIF-ova iz države članice ili AIF-ova iz treće države kojima upravlja DZUAIF, informacije o njihovim strategijama ulaganja, i oznaku AIF-a čijim se udjelima trguje u Crnoj Gori;

6) informacije o ukupnoj vrijednosti imovine AIF-ova pod upravljanjem.

(3) Podaci iz registra iz stava 1 ovog člana objavljuju se na internet stranici Komisije.

(4) DZUAIF je dužan da obavijesti Komisiju o svakoj promjeni podataka iz stava 2 ovog člana u roku od 10 radnih dana od dana nastupanja promjene.

(5) Komisija propisuje bližu sadržinu i način vođenja registra iz stava 1 ovog člana.

(6) Komisija na svojoj internet stranici objavljuje:

1) ažurirani spisak svih DZUAIF-ova iz država članica i trećih zemalja i njihovih podružnica koje posluju na teritoriji Crne Gore, kao i spisak AIF-ova iz država članica i trećih zemalja čiji se udjeli u AIF-u stavljaju na tržište u Crnoj Gori;

2) spisak svih DZUAIF-ova iz država članica koji stavljaju na tržište udjele u AIF-u u kvalifikovanim fondovima EuVECA i EuSEF na teritoriji Crne Gore, kao i spisak tih AIF-ova.

(1) U zavisnosti od ukupne vrijednosti imovine AIF-ova kojima upravlja DZUAIF i kategorije investitora kojima se nude AIF-ovi razlikuju se veliki, srednji i mali DZUAIF.

(2) Način utvrđivanja ukupne vrijednosti imovine AIF-ova pod upravljanjem iz stava 1 ovog člana propisuje Komisija.

(1) Veliki DZUAIF je DZUAIF koji udjele u AIF-ima kojima upravlja namjerava da nudi isključivo, a koji neposredno ili posredno, preko lica sa kojim je DZUAIF povezan zajedničkim upravljanjem ili kontrolom ili značajnim neposrednim ili posrednim učešćem, upravlja AIF-ovima čija ukupna imovina prelazi prag od:

1) 100 miliona eura, uključujući imovinu stečenu korišćenjem finansijske poluge;

2) 500 miliona eura, ako AIF-ovi kojima upravlja:

a) ne koriste finansijsku polugu,

b) u kojima investitori nemaju pravo na otkup udjela pet godina od datuma početnog ulaganja u svaki AIF.

(2) DZUAIF koji upravlja AIF-om koji se distribuira malim investitorima uvijek je veliki DZUAIF, nezavisno od veličine imovine AIF-ova kojim upravlja.

(1) Srednji DZUAIF je DZUAIF koji udjele u AIF-ima kojima upravlja namjerava da nudi isključivo profesionalnim i/ili kvalifikovanim investitorima, a koji neposredno ili posredno, preko lica sa kojima je DZUAIF povezan zajedničkim upravljanjem ili kontrolom ili značajnim neposrednim ili posrednim učešćem, upravlja AIF-ovima čija ukupna imovina:

1) je veća od 30 miliona eura ali ne prelazi prag od 100 miliona eura, uključujući imovinu stečenu korišćenjem finansijske poluge;

2) je veća od 150 miliona eura ali ne prelazi prag od 500 miliona eura, ako AIF-ovi kojima upravlja:

a) ne koriste finansijsku polugu,

b) u kojima investitori nemaju pravo na otkup udjela pet godina od datuma početnog ulaganja u svaki AIF.

(2) Na srednji DZUAIF ne primjenjuju se:

1) član 18 ovog zakona koji se odnosi na dodatni iznos kapitala;

2) član 27 stav 1 tačka 8 ovog zakona;

3) čl. 34 do 36 ovog zakona koji se odnose na politiku nagrađivanja, njene principe, i odbor za nagrađivanje;

4) čl. 39 i 40 ovog zakona koji se odnose na upravljanje rizicima i upravljanje likvidnošću;

5) odredbe poglavlja VIII ovog zakona koje se odnose na poslovanje DZUAIF-a iz Crne Gore unutar EU;

6) odredbe poglavlja IX ovog zakona koje se odnose na DZUAIF iz Crne Gore koji upravlja AIF-om iz treće države i/ili stavlja na tržište udjele AIF-a iz treće države u Crnoj Gori ili u državi članici.

(1) Mali DZUAIF je DZUAIF koji udjele u AIF-ima kojima upravlja namjerava da nudi isključivo profesionalnim i/ili kvalifikovanim investitorima, a koji neposredno ili posredno, preko lica sa kojima je DZUAIF povezan zajedničkim upravljanjem ili kontrolom ili značajnim neposrednim ili posrednim učešćem, upravlja AIF-ovima čija ukupna imovina ne prelazi pragove iz člana 13 stav 1 ovog zakona.

(2) Na mali DZUAIF ne primjenjuje se:

1) član 8 stav 1 tačka 2 koji se odnosi na upravljanje rizicima i stav 2 tačka 1 podtačka i ovog zakona koji se odnosi na praćenje usklađenosti;

2) član 18 ovog zakona koji se odnosi na dodatni iznos kapitala;

3) član 27 stav 1 tačka 8 ovog zakona;

4) čl. 34 do 36 ovog zakona koji se odnose na politiku nagrađivanja, njene principe, i odbor za nagrađivanje;

5) čl. 39 i 40 ovog zakona koji se odnose na upravljanje rizicima i upravljanje likvidnošću;

6) član 40 stav 2 ovog zakona koji se odnosi na obavezu redovnog sprovođenja stres-testova u uobičajenim i izuzetnim uslovima likvidnosti;

7) član 42 stav 1 tačka 3 ovog zakona koji se odnosi na unutrašnju kontrolu;

8) član 54 stav 1 tač. 3 do 7 ovog zakona koji se odnose na kontrolne poslove depozitara;

9) član 63 stav 4 ovog zakona koji se odnosi na obavezu DZUAIF-a da sastavi polugodišnji finansijski izvještaj AIF-a;

10) član 64 st. 4 i 5 ovog zakona koji se odnosi na objavljivanje informacija investitorima;

11) član 78 stav 4 ovog zakona koji se odnosi na dobrovoljni prenos prava upravljanja AIF-om koji nema svojstvo pravnog lica sa privatnom ponudom;

12) odredbe poglavlja VIII ovog zakona koje se odnose na poslovanje DZUAIF-a iz Crne Gore unutar EU;

13) odredbe poglavlja IX ovog zakona koje se odnose na DZUAIF iz Crne Gore koji upravlja AIF-om iz treće države i/ili stavlja na tržište udjele AIF-a iz treće države u Crnoj Gori ili u državi članici.

(3) Mali DZUAIF može da prenese poslove upravljanja AIF-om na drugi DZUAIF, bez odobrenja Komisije, ali uz obavještavanje Komisije.

(4) Mali DZUAIF može da promijeni depozitara bez prethodne saglasnosti Komisije, ali uz obavještavanje Komisije.

(5) Mali DZUAIF ne može prekogranično da stavlja na tržište udjele u AIF-u ili da upravlja AIF-om u državi članici niti može da u Crnoj Gori i/ili državi članici stavlja na tržište udjele u AIF-ovima iz treće države kojima upravlja.

(6) Mali DZUAIF je dužan da u svom poslovanju i u svim materijalima namijenjenim investitorima jasno istakne da nije u obavezi da primjenjuje sve odredbe ovog zakona, kao i da ukaže na rizike koji postoje za investitore.

(7) Mali DZUAIF je dužan da obavijesti Komisiju:

1) o glavnim instrumentima kojima trguje, glavnim izloženostima, kao i najvažnijim koncentracijama AIF-ova kojima upravlja, kako bi Komisija bila u mogućnosti da prati sistemske rizike;

2) ako pređe prag iz člana 13 stav 1 ovog zakona bez odlaganja;

3) o svim drugim činjenicama potrebnim za izvršavanje naloga Komisije, na njen zahtjev.

(8) Izuzetno od člana 9 stav 3 ovog zakona, mali DZUAIF može da obavlja i druge djelatnosti, za koje mu ne treba prethodna dozvola Komisije, pod uslovom da te djelatnosti ne obavlja kao pretežne djelatnosti, kao i da te djelatnosti nisu u konfliktu interesa sa djelatnostima koje mali DZUAIF obavlja u skladu sa ovim zakonom.